Η ανάγκη των παιδιών για ελεύθερο χρόνο και μη δομημένο παιχνίδι

Της Ελένης Σίγκου
Ψυχολόγος, Msc – Ειδίκευση στις Μαθησιακές Δυσκολίες, parentshelp.gr

Σε μια προσπάθεια βελτίωσης των σχολικών και ακαδημαϊκών επιδόσεων πολλές χώρες μελετούν και εφαρμόζουν μια σειρά μεταρρυθμίσεων όπως η επιμήκυνση της σχολικής ημέρας, η μείωση του χρόνου διακοπών και οποιαδήποτε άλλη παρέμβαση κρίνεται απαραίτητη για να βελτιωθούν οι βαθμολογίες στα τεστ και τις εξετάσεις. Το ερώτημα όμως είναι τι χάνεται όταν η ζωή ενός παιδιού γίνεται όλο και πιο προγραμματισμένη;

Έρευνα έδειξε πως τα παιδιά σήμερα έχουν τον μισό ελεύθερο χρόνο από αυτόν που είχαν πριν 30 χρόνια. Περνούν σχεδόν το σύνολο του χρόνου τους στο σχολείο, στη μελέτη και σε οργανωμένες δραστηριότητες με αποτέλεσμα να έχουν ελάχιστες ευκαιρίες για να είναι δημιουργικά ή να ανακαλύψουν τα δικά τους ενδιαφέροντα. Στον αντίποδα αυτών που θέλουν τα παιδιά να μεγαλώνουν με όσο γίνεται περισσότερο οργανωμένο πρόγραμμα, υπάρχουν ερευνητές που τονίζουν πως αν θέλουμε ευτυχισμένα παιδιά που να μπορούν να παράγουν και να έχουν ήθος, θα πρέπει να τους δίνουμε περισσότερο ελεύθερο χρόνο για δημιουργική έκφραση και παιχνίδι, όχι λιγότερο.

Τα περισσότερα προβλήματα στη ζωή δεν μπορούν να λυθούν με μαθηματικούς τύπους ή με την απομνημόνευση κειμένων που μάθαμε στο σχολείο. Απαιτούν σωστή κρίση, σοφία και δημιουργική ικανότητα, πράγματα που προέρχονται από τις εμπειρίες της ζωής. Για τα παιδιά αυτές οι εμπειρίες ενσωματώνονται στον ελεύθερο χρόνο και στο παιχνίδι.

Η σημασία του ελεύθερου χρόνου και του αδόμητου παιχνιδιού

Όλο και περισσότερες έρευνες τονίζουν τη σημασία που έχει στην κοινωνική, συναισθηματική και γνωστική ανάπτυξη των παιδιών ο ελεύθερος χρόνος και το μη δομημένο παιχνίδι. Τις τελευταίες δεκαετίες πολλά παιδιά στερούνται ελεύθερο χρόνο και παιχνίδι γιατί υπερφορτώνονται με δραστηριότητες που, αν και έχουν σχεδιαστεί για να τους κάνουν καλό, αρκετά συχνά καταλήγουν να έχουν το αντίθετο αποτέλεσμα.

Ως κοινωνία έχουμε δημιουργήσει την πεποίθηση ότι πρέπει να κάνουμε κάτι κάθε στιγμή, κάθε λεπτό, και κύριος αποδέκτης αυτής είναι τα παιδιά. Οι γονείς αισθάνονται υποχρεωμένοι να δίνουν στα παιδιά τους κάθε πλεονέκτημα (ακόμα και παραπάνω από αυτό που μπορούν να αντέξουν οικονομικά) για να γεμίσουν τις ώρες και τις μέρες τους με δραστηριότητες, ώστε να αποφύγουν τον μύθο που λέει «το να μην κάνεις τίποτα είναι χαμένος χρόνος».

Στην πραγματικότητα, όμως, ο ελεύθερος χρόνος για τα παιδιά είναι εξαιρετικά παραγωγικός και ουσιαστικός. Τις ελεύθερες ώρες τους τα παιδιά έχουν τη δυνατότητα να εξερευνήσουν τον κόσμο με τον δικό τους ρυθμό, να αναπτύξουν τα προσωπικά τους ενδιαφέροντα, να συμμετέχουν σε πράγματα που τα ίδια επιθυμούν να ακολουθήσουν, να δημιουργήσουν τη δική τους ευτυχία και να διαχειρίζονται λογικά τον χρόνο τους. Παράλληλα, το μη κατευθυνόμενο παιχνίδι βοηθά τα παιδιά να εργάζονται από κοινού, να μοιράζονται, να διαπραγματεύονται, να επιλύουν συγκρούσεις και να μαθαίνουν σημαντικές κοινωνικές δεξιότητες.

Από την άλλη πλευρά, όταν ο χρόνος και το παιχνίδι ελέγχεται από τους ενήλικες, τα παιδιά πρέπει να ακολουθούν τους κανόνες των ενηλίκων και να συμμερίζονται τις δικές τους ανησυχίες. Έτσι χάνουν κάποια από τα οφέλη που τους προσφέρει ο ελεύθερος χρόνος και το αδόμητο παιχνίδι όπως είναι η ανάπτυξη της δημιουργικότητας και της φαντασίας. Ο απρογραμμάτιστος χρόνος και το μη δομημένο παιχνίδι αποτελούν σημαντικές συνιστώσες της κοινωνικής και συναισθηματικής μάθησης και προστατεύουν τα παιδιά από τις συνέπειες της πίεσης και του άγχους.

Ο ελεύθερος χρόνος των παιδιών είναι αυτός που δε σχεδιάζεται από κάποιον ενήλικα και είναι διαφορετικός από τις παθητικές δραστηριότητες αναψυχής (βιντεοπαιχνίδια, τηλεόραση) ή τις δομημένες εξωσχολικές δραστηριότητες και τα σπορ. Είναι οποιαδήποτε αδόμητη δραστηριότητα ενθαρρύνει τα παιδιά να χρησιμοποιήσουν τη φαντασία τους όπως είναι το παιχνίδι με τα λέγκο, τις κούκλες ή το ποδόσφαιρο στην αυλή από μια ομάδα παιδιών χωρίς την επίβλεψη ή την καθοδήγηση ενός προπονητή ή ενήλικα.

Ειδικοί στον χώρο της υγείας αναφέρουν πως όταν ένα παιδί ζει έναν εσπευσμένο τρόπο ζωής, ενώ την ίδια στιγμή στερείται ελεύθερο χρόνο, τότε μπορεί να γίνει πιο αγχωμένο, ανήσυχο, ακόμη και να παρουσιάσει σημάδια κατάθλιψης. Μπορεί να παρουσιάσει μια σειρά συμπτωμάτων όπως πονοκεφάλους, στομαχόπονους, αδυναμία συγκέντρωσης στο σχολείο και προβλήματα ύπνου. Μακροπρόθεσμα μπορεί να δυσκολεύεται να πάρει αποφάσεις για το τι θέλει να κάνει ή να μην έχει αυτοπεποίθηση. Ίσως το πιο σημαντικό, όμως, είναι ότι στερείται κάτι πολύ ιδιαίτερο: τη χαρά του να είναι απλώς παιδί…

Τι μπορούν να κάνουν οι γονείς

Η πρόκληση για τους γονείς είναι να βρουν την ισορροπία που επιτρέπει στα παιδιά να ανακαλύψουν τις δυνατότητές τους χωρίς να πιέζονται για να αποδώσουν καλά. Να καθοδηγούνται από τα πράγματα που τους αρέσουν να κάνουν παρά από το τι κάνουν στον ελεύθερο χρόνο τους τα άλλα παιδιά.

Τα παιδιά, όπως και οι ενήλικες, έχουν τα δικά τους όρια στο άγχος και στην πίεση. Μερικά χειρίζονται πιο εύκολα τις πολλές δραστηριότητες, ενώ άλλα καταρρέουν γιατί δε θέλουν να περνούν τη ζωή τους από τη μια δραστηριότητα στην άλλη. Η συμμετοχή των παιδιών στο πώς θα γεμίσουν τον χρόνο τους είναι ιδιαίτερα σημαντική. Οι γονείς πρέπει να γνωρίζουν πώς αισθάνεται το παιδί με το πρόγραμμά του. Υπάρχουν μέρες που αισθάνεται υπερφορτωμένο; Εύχεται να είχε περισσότερο χρόνο για να παίξει με τους φίλους του ή απλά να χαλαρώσει μετά το σχολείο;

Όταν οι γονείς μοιράζονται μη προγραμματισμένο και αυθόρμητο χρόνο με τα παιδιά τους για παιχνίδι, συμβάλλουν με έναν υποστηρικτικό και παραγωγικό τρόπο στην ανάπτυξή τους, όπως θα συνέβαινε αν συμμετείχαν σε πολλά αθλήματα ή και άλλες δραστηριότητες υπό την επίβλεψη ενηλίκων.

Επειδή η κοινωνία που μεγαλώνουν τα παιδιά σήμερα υποτιμά τον ελεύθερο χρόνο, δε σημαίνει πως πρέπει να τους τον στερούμε κι εμείς οι ίδιοι. Οι γονείς πρέπει να θυμούνται πως τα παιδιά χρειάζονται χρόνο για να φορτίσουν τις μπαταρίες τους και να επεξεργαστούν αυτά που έχουν μάθει. Ο ελεύθερος χρόνος είναι αυτός που τους επιτρέπει να εξερευνούν, να μελετούν στην πράξη, να ονειροπολούν, να δημιουργούν και να καινοτομούν. Με λίγα λόγια, δεν πρέπει να ξεχνάμε να αφήνουμε τα παιδιά να είναι παιδιά!

Ελεύθερος χρόνος

ΠΗΓΗ: parentshelp.gr
ΕΙΚΟΝΕΣ: parentshelp.gr, psychologynow.gr@facebook

Οι 20 καλύτερες συμβουλές για γονείς σύμφωνα με κορυφαίους παιδοψυχολόγους

Ένας από τους μεγαλύτερους ιστότοπους, το iVillage του δικτύου NBC, ζήτησε από τους καλύτερους Αμερικανούς παιδοψυχολόγους να επιλέξουν την πιο σημαντική συμβουλή που δίνουν στους γονείς-πελάτες τους. Έτσι δημιουργήθηκε η ακόλουθη λίστα:

1. Προσπαθήστε να καταλάβετε τι είναι αυτό που σας λέει το παιδί

«Ο νούμερο 1 κανόνας είναι να θυμόμαστε ότι τα παιδιά εκφράζουν ό,τι σκέφτονται, νιώθουν και χρειάζονται μέσα από τη συμπεριφορά τους», σύμφωνα με τη δρα Σάρα Κλάγκσμπουργκ, ψυχοθεραπεύτρια στη Ν. Υόρκη. Ακόμα κι όταν κάνουν το αντίθετο από αυτό που ζητήσαμε, κάτι θέλουν να μας πουν. Δουλειά του γονιού είναι να ανακαλύψει τι κρύβεται πίσω από κάθε συμπεριφορά.

2. Κλείστε το κινητό σας όταν μπαίνετε στο σπίτι

«Όταν περνάτε χρόνο με το παιδί, κάντε ό,τι είναι δυνατό για να είστε πραγματικά κοντά του — ακόμα και αν διαθέτετε μόνο ένα λεπτό», λέει ο δρ Ντέιβις. Το πιο πολύτιμο πράγμα που μπορείτε να προσφέρετε στα παιδιά σας είναι η προσοχή και ο χρόνος σας.

3. Να θυμάστε το «φαινόμενο του σπασμένου μπισκότου»

Για έναν ενήλικα το να σπάσει ένα μπισκότο δεν είναι και τίποτα σημαντικό. Για τα παιδιά όμως είναι μια ένδειξη ότι ο κόσμος έχει γυρίσει ανάποδα. Δεν το περιμένουν, δεν το επιθυμούν και δεν έχουν τον τρόπο να το διαχειριστούν. Σκεφτείτε το κάθε φορά που σπεύδετε να υποτιμήσετε τα συναισθήματα των παιδιών σας.

4. Βοηθήστε το παιδί να εκφράζει με λέξεις αυτό που νιώθει

Αντί να πείτε «γιατί πέταξες κάτω το παιχνίδι;», πείτε «πέταξες κάτω το παιχνίδι σου για να τραβήξεις την προσοχή της μαμάς; Ξέρω ότι θέλεις να παίξουμε μαζί αλλά πρέπει να περιμένεις λίγο μέχρι να αλλάξω πάνα στο αδερφάκι σου». Όταν το παιδί διαπιστώνει ότι αντιλαμβάνεστε τι ακριβώς του συμβαίνει, νιώθει ότι είστε κοντά του και το στηρίζετε.

5. Ρίξτε τους ρυθμούς

«Προσπαθήστε να επικρατούν στο σπίτι σας χαλαροί ρυθμοί», λέει η δρ Γιοχάνα Έργουιτζ, σύμβουλος γονέων στη μη κερδοσκοπική οργάνωση Resources for Infant Educators. Γιατί πρέπει να αλλάξετε πάνα στο μωρό μέσα σε μισό λεπτό; Αφιερώστε χρόνο σε ό,τι κάνετε, εξηγώντας στο παιδί τι συμβαίνει σε κάθε βήμα της διαδικασίας και περιμένοντας τη δική του αντίδραση. Με αυτό τον τρόπο, ακόμα και μια βαρετή δουλειά του σπιτιού μπορεί να γίνει μια ευκαιρία να δεθείτε με τα παιδιά σας και να τα κάνετε να σας εμπιστεύονται.



6. Μην αγχώνεστε όταν κλαίει

Το κλάμα δεν είναι κάτι κακό. Είναι ο τρόπος που έχουν τα παιδιά να αντιμετωπίζουν τις ορμόνες του στρες. Γι’ αυτό συνήθως νιώθουν πιο ήρεμα μετά από ένα κλάμα. Αντί να το παρακαλάτε να σταματήσει, εξηγήστε του ότι μπορεί να κλάψει, εάν αυτό θέλει, και ότι θα περιμένετε μέχρι να ηρεμήσει.

7. Σταματήστε να προσπαθείτε να γίνετε η «σούπερ μαμά»

«Ο τέλειος γονιός απλά δεν υπάρχει, γι’ αυτό αν προσπαθείτε να γίνετε τέλεια μαμά θα καταλήξετε να νιώθετε απογοητευμένη τόσο από τον εαυτό σας όσο και από το παιδί σας», λέει η Σούζαν Λάντον, οικογενειακή θεραπεύτρια στο Λος Άντζελες. Αποδεχτείτε ότι θα κάνετε λάθη και θα μαθαίνετε από αυτά. Σταματήστε να συγκρίνετε τον εαυτό σας με άλλες μαμάδες. Ούτε εκείνες είναι τέλειες, όπως νομίζετε.

8. Αρχίστε να συνηθίζετε να ζείτε με ενοχές

Το να μεγαλώνεις παιδιά είναι άθλημα αντοχής, όχι ταχύτητας. Αν επιλέξετε να πιείτε καφέ με τις φίλες σας αντί να πάτε το παιδί να δει τη νέα ταινία της Disney, αποδεχτείτε το και φροντίστε να αναπληρώσετε την επόμενη μέρα ή έστω… κάποια μέρα! Μην ξεχνάτε ότι η δική σας ευτυχία είναι εξίσου σημαντική.

9. Παραδεχτείτε τα λάθη σας

Αν πιστεύετε ότι βάλατε τις φωνές χωρίς λόγο, τραβήξατε το παιδί από το χέρι πολύ απότομα ή είπατε κάτι που δεν έπρεπε, δώστε λίγο χρόνο στον εαυτό σας να ηρεμήσει και μετά εξηγήστε στο παιδί τι ακριβώς συνέβη. Αν θέλετε να λέει «συγνώμη» όταν κάνει λάθη, θα πρέπει πρώτα να το ακούσει από εσάς.

10. Αφήστε το παιδί να αναπτύξει τη δική του προσωπικότητα

Αντί να επιδιώκετε να «χτίσετε» τον χαρακτήρα του παιδιού σας, προσπαθήστε να ανακαλύψετε ποιος είναι και αποδεχτείτε τον, ακόμα κι αν δεν είναι αυτό ακριβώς που είχατε στον νου σας.

11. Δώστε του τον έλεγχο σε κάποια πράγματα

Τα παιδιά έχουν την ανάγκη να νιώθουν ότι κρατούν το τιμόνι της ζωής τους. Κάποια στιγμή, μάλιστα, θα πρέπει να το κάνουν στ’ αλήθεια, γι’ αυτό βοηθήστε τα να προετοιμαστούν. Δώστε τη δυνατότητα στο παιδί να διαλέγει, αλλά μέσα από έναν μικρό αριθμό επιλογών (π.χ. «θέλεις αύριο να φάμε αρακά ή φασολάκια;»). Η ηλικία του παιδιού θα καθορίσει πόση «εξουσία» θα του αφήσετε.

12. Διδάξτε του πώς να διαχειρίζεται την απογοήτευση

Η ζωή είναι γεμάτη απογοητεύσεις και το παιδί πρέπει να το μάθει αυτό από μικρή ηλικία. Ακόμα κι αν σας είναι δύσκολο να το βλέπετε να πικραίνεται, αφήστε το να το βιώσει. Αν, για παράδειγμα, ο πύργος που φτιάχνει με τα τουβλάκια του γκρεμιστεί, κατανοήστε πόσο δυσάρεστο είναι για το παιδί (βλ. Νο 3), αφήστε το να κλάψει εάν θέλει (βλ. Νο 6) και δείξτε του με ποιον τρόπο μπορεί να τον ξαναφτιάξει πιο γερό!

13. Ο ύπνος είναι σημαντικός

Ο ύπνος είναι απαραίτητος για την εξέλιξη του εγκεφάλου, τη συγκέντρωση, την ανάπτυξη και την ξεκούραση του παιδιού.

14. Ποτέ μην προσπαθήσετε να εξαπατήσετε ένα παιδί

Μην του πείτε ότι πηγαίνετε στον παιδότοπο ενώ στην πραγματικότητα πρόκειται να πάτε στον οδοντίατρο. Ακόμη κι αν η αλήθεια το αναστατώσει, είναι πιο σημαντικό να ξέρει ότι μπορεί πάντα να σας εμπιστεύεται, αλλά και να προετοιμάζεται ψυχολογικά για ό,τι πρόκειται να αντιμετωπίσει.

15. Οι εκρήξεις θυμού δε σημαίνουν ότι κάνετε κάτι λάθος

Να θυμάστε ότι η συμπεριφορά του παιδιού δεν αντικατοπτρίζει σε κάθε περίπτωση τη δική σας δουλειά ως γονιό. Ακόμη κι αν χτυπιέται στο πάτωμα στον διάδρομο του σουπερμάρκετ ή αρνείται πεισματικά να βγει από το αυτοκίνητο μπροστά σε όλο τον κόσμο, κανείς δε σκέφτεται ότι είστε κακή μαμά. Ίσως απλώς να πεινάει ή να νυστάζει.

16. Κάποια πράγματα πρέπει να είναι σταθερά

Το καθημερινό πρόγραμμα και η ρουτίνα κάνουν τα παιδιά να νιώθουν ασφάλεια, γιατί έχουν ανάγκη να ξέρουν ότι κάποια πράγματα είναι απολύτως προβλέψιμα. Το ίδιο ισχύει και σε ό,τι αφορά τα θέματα πειθαρχίας. Τα παιδιά πρέπει να ξέρουν ποιοι είναι οι κανόνες και ότι ισχύουν κάθε φορά.

17. Διαλέξτε ποιες μάχες θα δώσετε

Πειράζει πραγματικά αν θέλει να βάλει πάλι το ίδιο μπλουζάκι; Ή αν πιάσει την πίτα με το χέρι στο χριστουγεννιάτικο τραπέζι με τα πεθερικά; Σκεφτείτε πότε κάτι είναι τόσο σημαντικό που σηκώνει αντιρρήσεις και πότε μπορείτε απλώς να αφήσετε το παιδί να κάνει ό,τι το ευχαριστεί.

18. Μη λέτε σε ένα παιδί τι πρέπει να νιώθει

Πόσες φορές δε λέμε «δεν έχεις τίποτα», ενώ έχει μόλις πέσει και χτυπήσει; Συνήθως το κάνουμε με την ελπίδα ότι υποβιβάζοντας τη σημασία ενός γεγονότος θα βοηθήσουμε το παιδί να το χειριστεί πιο εύκολα. Έτσι, όμως, δε θα μάθουμε ποτέ τι πραγματικά νιώθει το παιδί μας.

19. Μην τα παίρνετε όλα σοβαρά

Οι πιο πολλοί γονείς διαπιστώνουν ότι όλα κυλούν πιο εύκολα με το δεύτερο παιδί τους, επειδή έχουν λιγότερο άγχος και αγωνία για ό,τι γίνεται και περισσότερη διάθεση να απολαύσουν κάθε στιγμή μαζί του. Θυμηθείτε: ποτέ δεν υπάρχει ο σωστός ή ο λάθος τρόπος. Πάρτε μια βαθιά ανάσα και φροντίστε να περνάτε καλά κάθε μέρα σας ως γονιός.

20. Οι αγκαλιές και τα φιλιά κάνουν μόνο καλό

Αν θέλετε το παιδί σας όταν θα βγει μόνο του στον κόσμο να νιώθει ασφάλεια, ενθουσιασμό και αυτοεκτίμηση, μην ξεχνάτε ποτέ να κάνετε κάθε μέρα τέσσερα πράγματα: να το κοιτάτε στα μάτια, να το αγκαλιάζετε, να το φιλάτε και να του λέτε «σ’ αγαπώ».

Διαπαιδαγώγηση

ΠΗΓΗ: dinfo.gr (23.04.2018)

Μια γόμα και μια ξύστρα

Συνέντευξη με τον Ευγένιο Τριβιζά
Συγγραφέας παιδικής λογοτεχνίας, καθηγητής Εγκληματολογίας

— Γιατί βαριούνται τα παιδιά στην τάξη;

Επειδή τα μαθήματα είναι ως επί το πλείστον κουραστικά και βαρετά. Η διαδικασία της μάθησης θα μπορούσε να γίνει πολύ πιο ελκυστική αν μπολιαζόταν με χιούμορ και φαντασία.

— Τι κάνει ο δάσκαλος όταν βλέπει ορθογραφικά λάθη;

Σκέφτεται ότι σοβαρότερα από τα ορθογραφικά είναι τα λάθη της ζωής και από αυτά πρέπει να προφυλάξει κυρίως τους μαθητές του.

— Σε μια σχολική κασετίνα τι υλικά θα βάζατε;

Μια γόμα που σβήνει τα δάκρυα και μια ξύστρα για ουρανοξύστες.

— Το πιο πολύτιμο δώρο για τα παιδιά;

Ο χρόνος που τους αφιερώνουμε.



— Τι συμβαίνει όταν πεθαίνει η παιδικότητα;

Δεν πεθαίνει. Κρύβεται ντροπιασμένη ή φοβισμένη και περιμένει τη στιγμή που θα απαλλαγούμε από την έπαρση της σοβαροφάνειας.

— Όλοι κρύβουμε ένα παιδί μέσα μας;

«Όταν η παιδικότητα πεθαίνει, το πτώμα της το αποκαλούμε ενηλικίωση», είχε σχολιάσει κάποιος. Το τραγικό είναι ότι συχνά χάνουμε την παιδικότητά μας χωρίς να αποκτήσουμε ωριμότητα. Ευτυχώς ποτέ δεν είναι αργά να απαλλαγούμε από τις παρωπίδες τις σοβαροφάνειας και να ξαναγίνουμε παιδιά. Να ξαναβρούμε δηλαδή τη φρεσκάδα της ματιάς, την πίστη ότι πάντα υπάρχει ελπίδα, ότι μπορούμε να νικήσουμε τους δράκους που μας απειλούν και τους γίγαντες που μας δυναστεύουν.

Κι αυτό επειδή οι αναμνήσεις, τα σκιρτήματα, τα πρωτόγνωρα συναισθήματα της παιδικής μας ηλικίας δεν είναι πουκάμισο φιδιού το οποίο αποβάλλουμε όταν ενηλικιωνόμαστε, αλλά ένας θησαυρός που μας συνοδεύει σε όλη μας τη ζωή. Μπορεί τον θησαυρό να τον έχουμε παραμελήσει, αγνοήσει ή λησμονήσει, αυτό όμως δε σημαίνει ότι δεν εξακολουθεί να υπάρχει και να περιμένει τη στιγμή που θα τον ξαναβρούμε.

ΓονείςΕκπαίδευση

ΠΗΓΗ: presspublica.gr (11.09.2015) / Γιώργος Κιούσης

Η κριτική σκέψη και η αναγκαιότητά της

Του Νικόλαου Πετρουλάκη
Επίτιμος σύμβουλος του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου

Το πρόβλημα της «κριτικής σκέψης» απασχολεί τα τελευταία χρόνια τους παιδαγωγούς, οι οποίοι καταβάλλουν προσπάθεια να πείσουν τους δασκάλους (και τους εξεταστές) να αποφύγουν την παραδοσιακή νοοτροπία και να μη ζητούν από τους μαθητές μόνο προϊόντα απομνημόνευσης. Πολύς λόγος γίνεται σήμερα για προσέγγιση της γνώσης με κριτική σκέψη, για γόνιμη σκέψη, για δημιουργική σκέψη, για διδακτικές προσεγγίσεις της κριτικής σκέψης, για διδακτικές τεχνικές που καλλιεργούν την κριτική σκέψη κ.ο.κ. Τα παραπάνω τονίζονται λόγω της ανάγκης ο μαθητής, αυριανός πολίτης του 21ου αιώνα, να είναι ικανός να αντιμετωπίζει το πλήθος των προβλημάτων που θα συναντήσει και να βρίσκει πάντα τη λογική λύση.

Η κριτική σκέψη (μια καθαρά ανώτερη διανοητική λειτουργία) εξετάζεται σήμερα σε συνδυασμό με τα πορίσματα των νευροεπιστημόνων, σύμφωνα με τα οποία η κινητήρια δύναμη μέσα στον ανθρώπινο εγκέφαλο δεν είναι μόνο η νοημοσύνη αλλά και το συναίσθημα. Στη λήψη αποφάσεων έχουμε συνεργασία νοημοσύνης και συναισθημάτων. Το συναίσθημα προηγείται της νοητικής λειτουργίας, γι’ αυτό ο σκεπτόμενος νους είναι πλήρης συναισθημάτων. Μέχρι τώρα υποστηρίζαμε πως η λήψη των αποφάσεων είναι μια παιδαγωγική αλήθεια. Τώρα συμπληρώνουμε την απαίτηση αυτή της παιδαγωγικής και ζητούμε τη συνενέργεια συναισθήματος και λογικής για τη λήψη της σωστής απόφασης.

Μια δημιουργία του σκεπτόμενου νου

Οι διαστάσεις της κριτικής σκέψης προσδιορίζονται στον νοητικό χώρο. Δε διδαχθήκαμε ωστόσο πώς να αποτιμούμε τη σκέψη μας ή τη σκέψη των μαθητών μας στο πλαίσιο της νόησης και του συναισθήματος. Αν θέλουμε να προαγάγουμε τη σκέψη των μαθητών μας δεν πρέπει να επαναπαυόμαστε όταν τα παιδιά σκέφτονται απλώς τα πράγματα χωρίς να αναζητούν ενδείξεις και αποδείξεις, χωρίς να δικαιολογούν τα πράγματα αυτά. Συχνά οι δάσκαλοι δεν είναι ενήμεροι της διαφοράς αυτής. Πολλοί δάσκαλοι αφήνουν τους μαθητές τους να γράφουν ή να μιλούν με ευχέρεια και γλαφυρότητα και θεωρούν το γεγονός αυτό καλή σκέψη. Όμως ακόμη κι αν ο μαθητής παρουσιάζει σειρά γεγονότων, αυτό δε συνιστά σκέψη επί των πραγμάτων· ακόμη κι αν το παιδί εκθέτει τα γεγονότα με ζωηρότητα και ζωντάνια, πάλι αυτό δεν είναι καλή σκέψη. Όταν ο μαθητής εκφράζει απλώς συναισθηματικές του καταστάσεις, υποκειμενικές του θέσεις, χωρίς να αιτιολογεί τις απόψεις του ή να παρουσιάζει αποδείξεις για την αλήθεια τους, χωρίς να αναφέρεται σε πιθανές αντίθετες θέσεις, χωρίς να εκφράζει ποικιλία άλλων απόψεων, δε σκέφτεται με κριτικό τρόπο.

Στη διαδικασία της σκέψης ο κάθε άνθρωπος συνενώνει υπάρχοντα στοιχεία, αξιοποιεί τις δεξιότητες και ικανότητές του, στην προσπάθεια να λύσει κάποιο πρόβλημα. Αν δεν υπάρχει πρόβλημα, δεν υπάρχει κριτική σκέψη. Η κριτική σκέψη, επειδή συνεπάγεται νοητική εργασία και συναισθηματική εγρήγορση επί ενός συγκεκριμένου θέματος και επειδή είναι το συνολικό προϊόν της πείρας μας, των ιδεών μας, της κοσμοθεωρίας μας, θεωρείται δημιουργία, μια παραγωγική εργασία, μια καινούργια γνώση, μια οικοδομή. Η κριτική σκέψη είναι, με λίγα λόγια, μια δημιουργία του σκεπτόμενου νου και όταν η δημιουργία αυτή ενταχθεί στον γνωστικό μας πλούτο, αφομοιούμενη, θα είναι ένα επιπλέον όπλο στη διάθεσή μας για να λύσουμε μελλοντικά προβλήματα.

Επικοινωνία και συνεργασία

Η κριτική σκέψη υποβοηθά την επικοινωνία μας με τους άλλους ανθρώπους. Κριτικός συνομιλητής είναι εκείνος ο οποίος προσπαθεί να συμβιβαστεί θετικά ή αρνητικά με το αντικείμενο κάθε συζήτησης. Ο άνθρωπος χωρίς κριτική σκέψη δεν είναι καλός ομιλητής ούτε καλός αναγνώστης κειμένου. Ο καλός συνομιλητής ή αναγνώστης ή ακροατής πρέπει την ίδια στιγμή που ενεργεί με τις ιδιότητες αυτές να λύνει κάποιο πρόβλημα επικοινωνίας και τότε πετυχαίνει την αποτελεσματική επικοινωνία. Επικοινωνία, επομένως, είναι μια συναλλαγή ανάμεσα σε δυο τουλάχιστον λογικά όντα. Στην ανάγνωση, για παράδειγμα, υπάρχει επικοινωνία ανάμεσα στη λογική-συναισθηματική σκέψη του συγγραφέα και στη λογική-συναισθηματική σκέψη του αναγνώστη. Ο κριτικός αναγνώστης αναδομεί (και έτσι μεταφράζει) τη λογική και το συναίσθημα του συγγραφέα στη λογική και το συναίσθημά του. Τούτο συνεπάγεται ανώτερη πνευματική λειτουργία και το αποτέλεσμα αυτής της δραστηριότητας είναι μια καινούργια παραγωγή. Έτσι, για πρώτη φορά η λογική και το συναίσθημα του συγγραφέα υπάρχουν μέσα στον νου και στον συναισθηματικό κόσμο του αναγνώστη.

Η κριτική σκέψη είναι επίσης απαραίτητη στη συνεργατική μάθηση. Χωρίς την κριτική σκέψη η συνεργατική μάθηση είναι μια ψευτομάθηση. Ό,τι ακούμε ή ό,τι διαβάζουμε πρέπει να τα θέτουμε στον έλεγχο της κριτικής σκέψης και να μη γινόμαστε θύματα των επιτήδειων απατεώνων ή των κερδοσκόπων διαφημιστών.

Νέος κόσμος, νέες απαιτήσεις

Τα ουσιώδη χαρακτηριστικά του κόσμου στον οποίο θα εισέλθουν οι μαθητές μας είναι η συνεχώς αυξανόμενη αλλαγή σε όλες της περιοχές της ανθρώπινης δραστηριότητας και των κοινωνικών φαινομένων, ο πολλαπλασιασμός καθημερινώς των πληροφοριών, που γρήγορα θεωρούνται απαρχαιωμένες, και η καθημερινή αναδόμηση, επανεξέταση και δοκιμασία των ιδεών. Στον κόσμο αυτό κανείς δεν μπορεί να ζήσει επιμένοντας στον πάγιο τρόπο του σκέπτεσθαι, ο καθένας πρέπει συνεχώς να προσπαθεί να αντιμετωπίσει τις σκέψεις των άλλων και να πάρει ανάλογη θέση, ο καθένας οφείλει να σέβεται την ανάγκη για ακρίβεια, ορθότητα, ακόμη και σχολαστικότητα, στην αντιμετώπιση των παρουσιαζόμενων προβλημάτων και ο κάθε εργαζόμενος οφείλει να παρακολουθεί τις εξελίξεις της επιστήμης ή της τέχνης του και να τελειοποιείται ενόψει της συνεχούς αλλαγής στη μορφή των επιστημών και των επαγγελμάτων.

Τέτοιο πρόβλημα δε συνάντησε ο άνθρωπος στη διάρκεια των χιλιετιών που πέρασαν. Η εκπαίδευση δεν είχε αντιμετωπίσει τέτοιο πρόβλημα ποτέ κατά το παρελθόν, να προπαρασκευάσει δηλαδή τους μαθητές για μια τόσο δυναμική διακύμανση, για μια τέτοια αναταραχή, για έναν τέτοιο αναβρασμό, για μια τέτοια σύγχυση, για μια τέτοια αοριστία για το τι θα γίνει και για το τι θα κάνει ο καθένας εξαιτίας της απουσίας προβλεψιμότητας για το μέλλον. Το λειτούργημα του εκπαιδευτικού βρίσκεται μπροστά σε μια χωρίς προηγούμενο πρόκληση. Οι δάσκαλοι σήμερα καλούνται να κάνουν εκείνο το οποίο καμιά προηγούμενη γενιά εκπαιδευτικών δεν είχε κάνει. Ας ελπίσουμε πως οι εκπαιδευτικοί όλων των βαθμίδων θα έχουν τη διορατικότητα και τη γενναιότητα να εννοήσουν τα πράγματα ως έχουν και να μεταρρυθμίσουν αναλόγως την όλη σχολική ζωή. Η κριτική σκέψη, όμως, πρέπει να είναι η καρδιά της καλώς εννοούμενης εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης, γιατί βρίσκεται στην καρδιά των αλλαγών του 21ου αιώνα.

Εκπαίδευση

ΠΗΓΗ: Η Καθημερινή (15.06.2002)

Πώς να μεγαλώσετε ένα αγόρι που θα σέβεται τις γυναίκες

Πώς μπορούμε να μάθουμε το αγόρι μας να σέβεται τις γυναίκες; Τι μηνύματα θέλουμε να του περάσουμε, ώστε να εξασφαλίσουμε την προοπτική ενός άντρα που θα αντιμετωπίζει το γυναικείο φύλο με εκτίμηση; Η ψυχολόγος κ. Αθανασιάδου Μαρία γράφει χαρακτηριστικά:

«Είναι πολλά τα περιστατικά ενήλικων ανδρών που ασκούν λεκτική, σωματική και σεξουαλική κακοποίηση εις βάρος των γυναικών: Εργοδότες που χρησιμοποιούν τη θέση τους και παρενοχλούν ερωτικά τις υφισταμένες τους, σύντροφοι που σηκώνουν χέρι στη γυναίκα τους επειδή δεν μπορούν να ελέγξουν το συναίσθημα του θυμού τους, σεξουαλικά διεστραμμένοι άντρες που επιλέγουν τον βιασμό για να ικανοποιήσουν τις αρρωστημένες τους επιθυμίες. Και αυτά είναι μόνο οι ακραίες αντιδράσεις. Στην καθημερινότητα συναντάμε γύρω μας ανθρώπους που μέσα από τη συμπεριφορά τους αναδεικνύουν συνεχώς την έλλειψη σεβασμού που υπάρχει ως προς το γυναικείο φύλο και την πλήρη υποτίμηση αυτού.

»Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι οι συγκεκριμένοι ενήλικοι άντρες ήταν κάποτε παιδιά. Μεγάλωσαν σε ένα οικογενειακό περιβάλλον, στο οποίο προφανώς δεν υπήρξαν ούτε παραδείγματα ανάλογου σεβασμού ούτε κατάλληλα μαθήματα εκ μέρους των γονέων. Δε γίνεται ένα αγόρι πέντε ετών να βλέπει τον πατέρα του να βρίζει υποτιμητικά τη μητέρα του και να αντιμετωπίζει τις γυναίκες, γενικότερα, ως εργαλεία σεξουαλικής ηδονής και αυτό το παιδί να γίνει αργότερα ένας άντρας που θα εκτιμήσει τη σύντροφό του πέρα από το ωραίο σώμα της και τη δυνατότητα να γίνεται σάκος του μποξ στα νεύρα του».



Η κ. Αθανασιάδου δίνει συγκεκριμένες συμβουλές για αυτό το μάθημα ζωής που κάθε γονιός οφείλει να δώσει:

1 Θέλω το αγόρι μου να παρακολουθεί ένα υγιές πρότυπο άντρα μέσα στο σπίτι. Ο μπαμπάς, ο παππούς, ο θείος, ο φίλος, άντρες που είναι σημαντικά πρόσωπα της οικογένειας, μπορούν να αποτελέσουν καλά παραδείγματα. Η στάση τους απέναντι στη γυναίκα πρέπει να ενέχει εκτίμηση και αναγνώριση.

2 Θέλω το αγόρι μου να καταλάβει ότι το σωματικό εκτόπισμα και η δύναμή του δεν το καθιστούν ελεύθερο να τα χρησιμοποιεί ως εργαλείο υποταγής των αδυνάτων. Είναι καλό να μάθει πως και οι λέξεις έχουν δύναμη, πώς όταν χρησιμοποιούνται κατάλληλα έχουν και θεραπευτική αξία, ενώ με τα επιχειρήματά του θα μπορεί να βάζει οποιονδήποτε στη θέση του. Όταν αδικείται θα πρέπει να υπερασπίζεται τον εαυτό του χωρίς να επιδιώκει την καθήλωση του άλλου.

3 Θέλω το αγόρι μου να μην αξιολογεί μια γυναίκα μόνο μέσα από την εμφάνισή της, αλλά να κοιτάει και τον εσωτερικό της κόσμο, την προσωπικότητά της. Πέρα από ένα καλλίγραμμο σώμα και ένα όμορφο παρουσιαστικό, επιθυμώ να μάθω στο αγόρι μου τη σημαντικότητα αξιών όπως είναι η ειλικρίνεια, η ευγένεια, η δημιουργικότητα, η εξυπνάδα, η καλοσύνη κ.ο.κ.

4 Θέλω το αγόρι μου να μάθει να είναι ευγνώμων και να λέει ευχαριστώ ακόμη και για μικρά πράγματα. Είναι πολύ σημαντικό να εκτιμά την όποια προσφορά της γυναίκας και να μην την υποτιμά, ακόμη κι αν εκείνη δεν εργάζεται ή δε διαθέτει ένα ανεβασμένο μορφωτικό ή κοινωνικοοικονομικό επίπεδο. Και μια νοικοκυρά εργάζεται και αυτό που παρέχει στο σπίτι της είναι πολύτιμο και καθόλου αυτονόητο. Όλοι οι άνθρωποι έχουν την προσωπική τους αξία. Αυτή δεν περιορίζεται στο χρήμα ή σε μια εντυπωσιακή εμφάνιση.

5 Θέλω το αγόρι μου να μάθει να ακούει σε μια συζήτηση και να εκφράζει τα συναισθήματά του. Αυτό είναι κάτι που θα το βοηθήσει στην επικοινωνία, θα αποκτήσει ενσυναίσθηση και σεβασμό στη διαφορετική άποψη. Δεν πρέπει να απειλείται όταν υπάρχει διαφωνία· στόχος του πρέπει να είναι πάντα η εύρεση μιας κοινής πορείας και όχι η διάλυση.

6 Θέλω το αγόρι μου να μη φοβάται να έχει ευαισθησίες. Η ευαισθησία θα το κάνει να έρχεται σε επαφή με τα συναισθήματα της γυναίκας, δε θα είναι σκληρός και άκαμπτος, θα μπορεί να καλλιεργεί μέσα του την ανάγκη της κατανόησης και της συμπόνιας, πάντα βέβαια με οριοθέτηση και με την κατάλληλη προστασία και του ίδιου του εαυτού του.

7 Θέλω το αγόρι μου να μπορεί να είναι μέλος μιας ομάδας. Αυτό σημαίνει ότι θα μάθει να μην κοιτάει μόνο την πάρτη του αλλά και τις ανάγκες και τις επιθυμίες των άλλων. Θα μάθει πως δεν περιστρέφεται ο κόσμος γύρω από αυτόν.

8 Θέλω το αγόρι μου να μάθει ότι μόνο δύναμη δηλώνει για τον άντρα το να φροντίζει τη γυναίκα του. Η φροντίδα προς τη γυναίκα δεν ταυτίζεται με αδυναμία ή έλλειψη αρρενωπότητας. Ο άντρας που μπαίνει στη θέση μιας γυναίκας για να σκεφθεί τι της αρέσει, τι την ευχαριστεί, είναι αρκετά έξυπνος. Και το κυριότερο που θέλω να μάθει το αγόρι μου είναι πως τις πιο πολλές φορές αρκεί μια ζεστή και μεγάλη αγκαλιά για να νιώσει η γυναίκα γλυκά προς το πρόσωπό του.

9 Θέλω το αγόρι μου να μάθει να βοηθά στις δουλειές του σπιτιού. Το νοικοκυριό δεν είναι κληρονομική υποχρέωση της γυναίκας. Το να αναλαμβάνει κάποιες δουλειές μέσα στο σπίτι δηλώνει στοργή, τρυφερότητα και κατανόηση στον πολλαπλό ρόλο που έχει εκείνη μέσα σε μια οικογένεια.

1

0 Θέλω το αγόρι μου να μάθει να αγαπάει τη δέσμευση και να την καλλιεργεί. Αυτό μπορεί να σημαίνει πως δεν υπάρχει λόγος να φοβάται την απώλεια της ελευθερίας του στο πλαίσιο μιας σχέσης. Το να είναι πιστός δηλώνει σεβασμό απέναντι στον εαυτό του και φυσικά απέναντι στη γυναίκα με την οποία σχετίζεται. Η σχέση δε συνεπάγεται τον εγκλωβισμό και τη στέρηση του όποιου δικαιώματος έχουμε ως άνθρωποι. Ίσα ίσα, είναι καλό να ενισχύει ένα αγόρι την προσωπική εξέλιξη μιας γυναίκας σε κάθε επίπεδο και αυτό να ισχύει και αντιστρόφως.

Σεξουαλική Αγωγή

ΠΗΓΗ: Το Χαμομηλάκι (16.01.2018)
ΕΙΚΟΝΑ: infokids.gr

Τάμπλετ, γόμα και παπαγαλία

Του Απόστολου Λακασά
Δημοσιογράφος

Πειράματα που εκπονήθηκαν στο Πανεπιστήμιο Πρίνστον και στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στις ΗΠΑ έδειξαν ότι οι φοιτητές που χρησιμοποιούν φορητούς υπολογιστές ή ταμπλέτες κατά τη διάρκεια της διάλεξης ενός καθηγητή μαθαίνουν λιγότερα σε σχέση με εκείνους που ακούν τον διδάσκοντα και κρατούν σημειώσεις. Και αυτό διότι αποδείχθηκε πως τα λόγια του διδάσκοντος περνούσαν μηχανικά στα δάχτυλα του φοιτητή σε αντίθεση με τις σημειώσεις, οι οποίες «ανάγκαζαν» τους φοιτητές να προχωρούν σε μια πρώτη, γρήγορη αξιολόγηση όσων έλεγε ο καθηγητής, ώστε να καταγράφουν —⁠έστω στενογραφημένα⁠— εκείνα που θεωρούσαν πιο σημαντικά. Την πρόσληψη της γνώσης, μάλιστα, επηρεάζει και η ταχύτητα της πληκτρολόγησης από κάθε φοιτητή. Οι γρήγοροι φοιτητές, δηλαδή, ενίσχυαν τη μηχανιστική πρόσληψη της διάλεξης, η οποία ουσιαστικά κατέληγε σε παπαγαλία. Βέβαια και οι δύο περιπτώσεις φοιτητών μπορούν αργότερα να καταφύγουν στη βιβλιογραφία του μαθήματος, ώστε να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις του καθηγητή.

Οι έρευνες στις ΗΠΑ φέρνουν νέα δεδομένα στην εκπαίδευση. Μέχρι τώρα εθεωρείτο άνευ όρων ότι η χρήση της τεχνολογίας κάνει το μάθημα πιο ελκυστικό για τον μαθητή, ο οποίος χρησιμοποιεί εργαλεία της καθημερινότητάς του (π.χ. το τάμπλετ του) για να μελετήσει τα μαθήματα που έχει. Με τις έρευνες σε Πρίνστον και Καλιφόρνια αποδεικνύεται είτε ότι πρόκειται για μηχανιστικό διάβασμα είτε πως μέσω της τεχνολογικής καταγραφής η παπαγαλία βρίσκει τις ρωγμές εκείνες για να εισχωρήσει στις μαθησιακές πρακτικές.

Άρα επιστρέφουμε στο μολύβι και στο χαρτί; Αν κρίνω από τη γοητεία που ακόμη προκαλεί η μυρωδιά του χαρτιού και της γραφικής ύλης, και κυρίως αυτή που αφήνει πίσω της η γόμα που αναλώνεται στην επιδιόρθωση των μαθητικών λαθών, πολλοί θα συμφωνούσαν.

Η ουσία του θέματος παραμένει διαχρονικά ίδια: Ένα παιδί αποκτά κριτική σκέψη και στέρεα γνώση εάν μπορεί να παρατηρεί τον κόσμο, να ακούει ιστορίες, να συνδυάζει τις γνώσεις, να οδηγείται σε συμπεράσματα, να φτιάχνει τις δικές του ιστορίες και να τις ακολουθεί. Η γνωσιακή ωριμότητα είναι αποτέλεσμα μακράς παιδαγωγικής διαδικασίας, που ξεκινά από τα πρώτα παιδικά χρόνια με ένα χαρτί, ένα μολύβι και μια γόμα.

Σχολικά μαθήματα

ΠΗΓΗ: Η Καθημερινή (15.02.2018)

Αξιολόγηση μαθητών του Δημοτικού Σχολείου

Από το Υπουργείο Παιδείας

Άρθρο 1: Έννοια και σκοπός αξιολόγησης

Αξιολόγηση του μαθητή είναι η συνεχής παιδαγωγική διαδικασία με την οποία παρακολουθείται η πορεία της μάθησης, προσδιορίζονται τα τελικά αποτελέσματα και εκτιμώνται συγχρόνως και άλλα χαρακτηριστικά τα οποία σχετίζονται με το έργο του σχολείου. Πρώτος στόχος της είναι η συνεχής βελτίωση της διδασκαλίας αλλά και η συνεχής ενημέρωση εκπαιδευτικών και μαθητών για τα αποτελέσματα των προσπαθειών τους, ώστε να επιτυγχάνονται τα καλύτερα δυνατά αποτελέσματα.

Σε καμιά περίπτωση δεν έχει χαρακτήρα ανταγωνιστικό για τον μαθητή του Δημοτικού Σχολείου και δεν αναφέρεται μόνο στην επίδοση στα μαθήματα του Ωρολογίου Προγράμματος αλλά και σε άλλα χαρακτηριστικά του, όπως είναι η προσπάθεια που καταβάλλει, το ενδιαφέρον του, οι πρωτοβουλίες που αναπτύσσει, η δημιουργικότητά του, η συνεργασία με τους συμμαθητές του και ο σεβασμός του κανονισμού λειτουργίας του σχολείου.

Άρθρο 3: Διδακτικό έτος

Το διδακτικό έτος για τους μαθητές χωρίζεται σε τρία (3) τρίμηνα. Το πρώτο τρίμηνο αρχίζει στις 11 Σεπτεμβρίου και λήγει στις 10 Δεκεμβρίου, το δεύτερο τρίμηνο αρχίζει στις 11 Δεκεμβρίου και λήγει στις 10 Μαρτίου και το τρίτο τρίμηνο αρχίζει στις 11 Μαρτίου και λήγει στις 15 Ιουνίου.

Άρθρο 4: Διαδικασία αξιολόγησης

Στις Α΄ και Β΄ τάξεις Δημοτικού προβλέπεται μόνο προφορική περιγραφική αξιολόγηση. Ο δάσκαλος της τάξης με τη λήξη κάθε τριμήνου ενημερώνει τους γονείς των μαθητών για την πρόοδό τους.

Στις Γ΄ και Δ΄ τάξεις Δημοτικού προβλέπεται περιγραφική αξιολόγηση σε συνδυασμό με κλίμακα βαθμολογίας ως ακολούθως: Άριστα (Α), Πολύ καλά (Β), Καλά (Γ), Σχεδόν καλά (Δ).

Στις Ε΄ και Στ΄ τάξεις Δημοτικού προβλέπεται περιγραφική αξιολόγηση σε συνδυασμό με κλίμακα βαθμολογίας, που είναι λεκτική και αριθμητική, ως ακολούθως: Άριστα (9-10), Πολύ καλά (7-8), Καλά (5-6), Σχεδόν καλά (˂5).

Αν κατά την εξαγωγή του μέσου όρου της ετήσιας επίδοσης μαθητή κατά μάθημα όσο και του γενικού μέσου όρου όλων των μαθημάτων προκύψει κλάσμα ίσο ή μεγαλύτερο από το μισό της ακέραιας μονάδας, τότε αυτό λογίζεται ως ακέραια μονάδα και προστίθεται στο ακέραιο μέρος του μέσου όρου. Το κλασματικό αυτό υπόλοιπο παραλείπεται αν είναι μικρότερο από το μισό της ακέραιας μονάδας.

Άρθρο 5: Προαγωγή μαθητών – Επανάληψη τάξης

Οι μαθητές των Α΄ και Β΄ τάξεων προάγονται εφόσον κατά την κρίση του δασκάλου ανταποκρίνονται στα στοιχεία της αξιολόγησης, όπως αυτά αναφέρονται στο Π.Δ. 8/95. Σε αντίθετη περίπτωση επαναλαμβάνουν την τάξη.

Οι μαθητές των Γ΄ και Δ΄ τάξεων προάγονται εφόσον υπερισχύουν σε αριθμό οι χαρακτηρισμοί Α, Β και Γ. Όταν στους τελικούς μέσους όρους υπερισχύουν οι χαρακτηρισμοί Δ, ο μαθητής επαναλαμβάνει την τάξη.

Οι μαθητές των Ε΄ και Στ΄ τάξεων προάγονται εφόσον ο γενικός μέσος όρος είναι μεγαλύτερος του 4,5 (>4,5), σύμφωνα με την περ. γ, του άρθρου 4 της παρούσης Απόφασης. Όταν ο γενικός μέσος όρος είναι μικρότερος από 4,5 (˂4,5), ο μαθητής επαναλαμβάνει την τάξη.

Σε περιπτώσεις δικαιολογημένης απουσίας για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο από το μισό του διδακτικού έτους, ο μαθητής μπορεί να προαχθεί εφόσον με τη σύμφωνη γνώμη του γονέα του υποβληθεί σε σχετική εξέταση εντός του α΄ 10ημέρου του Ιουνίου ή του α΄ 10ημέρου του Σεπτεμβρίου.

Άρθρο 6: Τελικές Διατάξεις

Η επίδοση της βαθμολογίας με την ολοκλήρωση του κάθε τριμήνου, σύμφωνα με το άρθρο 3 της παρούσης Υ.Α., γίνεται εντός δέκα (10) ημερών από τη λήξη του τριμήνου, εκτός διδακτικού ωραρίου και εντός του εργασιακού ωραρίου των εκπαιδευτικών με απόφαση του Συλλόγου Διδασκόντων και σε χρόνο που επιτρέπει τη μεγαλύτερη συμμετοχή των γονέων/κηδεμόνων, σύμφωνα με την παρ. 8 του άρθρου 13 του Ν. 1566/1985.

Σχολική λειτουργία

ΠΗΓΗ: Υπουργική Απόφαση Φ.7A/ΦΜ/212191/Δ1/4-12-2017