16 Μαΐου 2018

Πώς τα πάτε με την ύλη;

(δασκάλα, protaodaskalos.blogspot.gr)

Τι γίνεται, συνάδελφοι; Πώς τα πάτε με
την ύλη; Ολοκληρώνετε με τα βασικά;


● Μάθανε να ζητάνε συγνώμη όταν κάνουν λάθη;
● Ορθώνουν το ανάστημά τους όταν έχουν δίκιο;
● Ακούνε τη γνώμη του συμμαθητή τους;
● Πετάνε τα σκουπίδια τους στον κάδο;
● Επιστρέφουν στη θέση του αυτό που δανείστηκαν;
● Έδωσαν τον λόγο στον συμμαθητή τους όταν είδαν ότι είχε σηκώσει χέρι νωρίτερα;
● Ήρθαν να σας πουν ιδιαιτέρως ότι εκείνα έσπασαν το τζάμι;
● Σταμάτησαν τα ψέματα για να τη γλιτώσουν;
● Ρωτάνε εκτός από το να ακούνε;
● Αποδέχτηκαν το παιδάκι που διέφερε από αυτούς;
● Έδωσαν συγχαρητήρια στην αντίπαλη ομάδα που νίκησε;
● Αμφισβητούν ό,τι τους δίνεται ως δεδομένο;
● Καταδικάζουν τα κακώς κείμενα από τα οποία βομβαρδίζονται;
● Συμπόνεσαν έναν κατατρεγμένο άνθρωπο;
● Τάισαν ένα αδέσποτο ζώο;
● Ξεχωρίζουν το καλό από το κακό;
● Υπερασπίζονται τον αδύναμο;

Ένας μήνας απέμεινε, βάλτε τα δυνατά σας! Πρέπει να παραδώσετε στους ε­πό­με­νους «καλό υλικό» ή, με άλλα λόγια, ανθρώπους!

ΠΗΓΗ: ΠΡΩΤΑ Ο ΔΑΣΚΑΛΟΣ (15.05.2018)


ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: εκπαίδευση

Το αλφαβητάρι του γονιού

(μαμά, newagemama.com)

Αποφάσισε τώρα, συνειδητά, πως η ζωή με τα παιδιά είναι ωραία.

Βασίσου στη διαίσθησή σου, σε αυτή την εσωτερική φωνή που ξέρει καλύτερα από κάθε ει­δι­κό τι είναι καλύτερο για σένα και την οικογένειά σου.

Γέλα όσο πιο συχνά μπορείς, με κάθε αφορμή, ακόμη και αν χρειάζεται να διαβάζεις α­νέκ­δο­τα ή να βλέπεις κωμωδίες. Το γέλιο είναι βάλσαμο.

Δώσε την ενέργειά σου σε ό,τι αληθινά επιθυμείς (και όχι σε ό,τι σε φοβίζει, σε αδειάζει, σε κλεί­νει στο καβούκι σου).

Επικεντρώσου στα θετικά χαρακτηριστικά και επιτεύγματα των παιδιών σου, στις μικρές και με­γά­λες καθημερινές νίκες τους. Mε τον τρόπο αυτό τα βοηθάς να βρουν τη δική τους θέση στον ήλιο.

Ζήτα βοήθεια! Υπάρχουν γύρω σου φίλοι, συγγενείς, ειδικοί, επαγγελματίες, συνάδελφοι, άν­θρω­ποι που μπορούν να συνεισφέρουν –αρκεί να το ζητήσεις όταν χρειάζεται.

Ηρέμησε συνειδητά τον νου σου όταν φλυαρεί και ρίχνει λάδι στη φωτιά των χειρότερων φό­βων σου. Συνειδητοποίησε πόσο συχνά τρομοκρατείς τον εαυτό σου βομβαρδίζοντάς τον με σε­νά­ρι­α καταστροφής κάθε είδους. Η καλλιέργεια του φόβου είναι μια ακόμη παγίδα και δεν έ­χει σχέση με την πραγματικά ρεαλιστική δράση και προετοιμασία.

Θυμήσου ποια/ποιος ήσουν πριν γίνεις μαμά/μπαμπάς και ποια/ποιος πραγματικά είσαι πέ­ρα από το να είσαι γονιός.

Ισορρόπησε την ανάγκη σου να ελέγχεις τα παιδιά και τις καταστάσεις στην οικογενειακή ζω­ή με μια γερή δόση χιούμορ και αυτοσαρκασμού.

Κράτα ζωντανή τη φλόγα του έρωτα ανάμεσα σε σένα και τον σύντροφό σου. Είναι το κα­λύ­τε­ρο δώρο για τα παιδιά σου. Aν είσαι μόνος ή μόνη, δώσε στον εαυτό σου το δικαίωμα να ε­ρω­τευ­θεί ξανά.

Λύσε χωρίς ενδοιασμούς τα δεσμά που σε κρατούν ακινητοποιημένο σε αρνητικές πε­ποι­θή­σεις, καταστάσεις από το παρελθόν, παρωχημένα στερεότυπα, «πρέπει» και α­ντι­λή­ψεις ξέ­νες προς τις αρχές και τις αξίες σου.

Μείνε σταθερός στον λόγο σου. Το «όχι» σου να είναι πραγματικό «όχι», όπως και το «ναι» σου να είναι πραγματικό «ναι». Τα παιδιά θα λατρέψουν τη σταθερότητα και την αξιοπιστία σου, ακόμη και αν διαφωνούν μαζί σου.


Νιώσε τα συναισθήματά σου, όποια και αν είναι, χωρίς να κρύβεσαι πίσω από το δάχτυλό σου. Μετά απελευθερώσου συγχωρώντας τον εαυτό σου και τους άλλους και προ­χώ­ρα πα­ρα­κά­τω.

Ξεβολέψου για τα καλά όταν πρόκειται να μάθεις στα παιδιά σου, έμπρακτα, με την ίδια σου τη στάση, μια δεξιότητα ή συμπεριφορά που θα τα βοηθήσει στην πορεία της ζωής τους. Αν θέ­λεις να πιστέψουν στα οφέλη της γυμναστικής, σήκω από τον καναπέ και γυμνάσου πρώ­τος εσύ. Αν θέλεις να γίνουν δημιουργικά και δραστήρια, πρώτος εσύ κλείσε την τηλεόραση και κάνε κάτι δημιουργικό.

Οραματίσου την οικογενειακή ζωή όπως θα ήθελες να είναι και μετά σήκωσε τα μανίκια για να κάνεις τη φαντασία σου πραγματικότητα.

Πάρε τα μαθήματα που σου φέρνει η ζωή και τα ίδια σου τα παιδιά, ακόμη και αν ο ε­γωι­σμός σου κλονίζεται. Παραδέξου τα λάθη σου, ζήτα συγνώμη, άλλαξε συμπεριφορά και συ­νέ­χι­σε τη ζωή ανανεωμένος.

Ρύθμισε με μαεστρία τον χρόνο σου για να προσφέρεις αποκλειστικά στον εαυτό σου με­ρι­κές στιγμές μοναχικότητας και ηρεμίας μέσα στην καθημερινότητα: λίγες βαθιές α­να­πνο­ές, έ­να κομμάτι από την αγαπημένη σου σοκολάτα, μια βολτίτσα...

Συνδέσου οπωσδήποτε με ανθρώπους που έχουν κοινά ενδιαφέροντα και ανησυχίες με σέ­να, γίνε μέλος σε ένα ευρύτερο δίκτυο (φυσικό και ψηφιακό) και –βεβαίως– γίνε συν­δρο­μη­τής στο Newagemama.com και στη σελίδα μας στο fb. Είναι δωρεάν και σε βοηθούν να κρα­τάς ανοιχτή την πύλη προς το καινούργιο και το καλύτερο.

Ταξίδεψε όπου μπορείς με τα παιδιά, για να γνωρίσετε μαζί τη χαρά της περιπέτειας και της α­να­κά­λυ­ψης του καινούργιου.

Υπερασπίσου ενεργά, όπου χρειάζεται, τα δικαιώματα των παιδιών σου. Κάνε το έμπρακτα και μπροστά τους. Θα θυμούνται πάντα ότι η οικογένειά τους τα υποστηρίζει.

Φρόντισε τον εαυτό σου με αγάπη και σεβασμό όπως φροντίζεις και τα παιδιά σου. Μέρος της φροντίδας είναι και η αποδοχή πως δεν υπάρχουν τέλειοι γονείς.

Χόρεψε με τα παιδιά και τον σύντροφό σου μέχρι να βγει στην επιφάνεια χαρούμενο και ευ­χα­ρι­στη­μέ­νο το παιδί που κρύβεις μέσα σου.

Ψάξε να βρεις την άκρη σε ό,τι σε απασχολεί αντλώντας πληροφορίες από πηγές, ρω­τώ­ντας τους κατάλληλους ανθρώπους, αναπτύσσοντας δραστηριότητα για να βελτιώσεις την ποι­ό­τη­τα της ζωής σου. Με τη στάση σου αυτή μαθαίνεις στα παιδιά να είναι δραστήρια και δυ­να­μι­κά, όχι παθητικά και μεμψίμοιρα.

Ώθησε τα παιδιά σου προς την ανεξαρτησία και την προσωπική τους ολοκλήρωση, ακόμη και αν δε συμφωνείς με τις επιλογές τους. Αυτή είναι η πιο ακλόνητη απόδειξη σεβασμού στην προσωπικότητά τους.

ΠΗΓΗ: newagemama.com (09.08.2013) ● ΕΙΚΟΝΑ: www.wallpaper2018.org


ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: γονείς

13 Μαΐου 2018

Τα καταπληκτικά πράγματα που
κάνουν οι καταπληκτικοί γονείς

(ψυχολόγος, συγγραφέας)

Οι καταπληκτικοί γονείς κάνουν καταπληκτικά πράγματα. Και δεν εννοώ περίπλοκα, δύ­σκο­λα ή κάτι τέτοιο, αλλά πράγματα που έχουν καταπληκτική επίδραση στα παιδιά τους:

1. Τονώνουν την αυτοπεποίθηση του παιδιού. Τι πιο καταπληκτικό πράγμα για ένα παιδί α­πό το να ακούσει τον γονιό του να του λέει «πιστεύω σε εσένα!». Θα μου πείτε «σιγά το πράγ­μα»; Δοκιμάστε να το πείτε στο παιδί σας, και να το εννοείτε, και θα δείτε το χαμόγελό του, τη σιγουριά στον εαυτό του και τη διαφορά στη συμπεριφορά του. Αν το κάνετε κάθε μέ­ρα, το παιδί σας θα γίνεται όλο και καλύτερο.

2. Καθοδηγούν, ενθαρρύνουν και υποστηρίζουν. Δεν πιέζουν διαρκώς το παι­δί. Όλοι οι γο­νείς επιθυμούν να δουν το παιδί τους καλό μαθητή, επιτυχημένο στη ζωή του, αλλά δε χρη­σι­μο­ποι­ούν όλοι τη σωστή μέθοδο. Συχνά πολλοί γονείς που έχουν κουραστεί να πα­ρα­κα­λά­νε το παιδί τους να διαβάσει καταφεύγουν σε απειλές, τιμωρίες ή δωροδοκίες. Οι τα­κτι­κές αυτές μπορεί να έχουν κάποιο αποτέλεσμα, στο τέλος όμως παύουν να έχουν ισχύ και να λειτουργούν και το παιδί απλώς δε μαθαίνει να διαβάζει ή να κάνει αυτό που πρέπει και, βέ­βαι­α, δε μαθαίνει να νιώθει καλά για τον εαυτό του.

3. Επιτρέπουν στο παιδί να έχει κάποιον έλεγχο στη ζωή του και μια δόση α­νε­ξαρ­τη­σί­ας. Οι καταπληκτικοί γονείς επιβλέπουν τις εργασίες για το σπίτι (αλλά δεν τις κά­νουν οι ί­διοι), επιτρέπουν στο παιδί να διαλέξει τους φίλους του, το αφήνουν να κάνει μια δρα­στη­ρι­ό­τη­τα που αγαπάει και του δίνουν επιλογές. Φυσικά δεν είναι πάντα εύκολο να βρει κα­νείς τη χρυ­σή τομή ανάμεσα στο «βοηθώ» και στο «αφήνω το παιδί ανεξάρτητο». Πάντα υ­πάρ­χουν πα­ρά­γο­ντες που πρέπει να λάβει κανείς υπόψη, όμως, σε γενικές γραμμές, η ιδέα εί­ναι να βοη­θά και να παρεμβαίνει ο γονιός τόσο όσο χρειάζεται για να διδάξει στο παιδί να κά­νει κά­ποιο πράγμα μόνο του.

4. Διδάσκουν στο παιδί με τις πράξεις και τη συμπεριφορά τους, όχι με τα λόγια τους. Οι καταπληκτικοί γονείς ξέρουν ότι αν θέλουν το παιδί τους να μη χτυπάει το μικρό του α­δερ­φά­κι, δε θα πρέπει οι ίδιοι να το χτυπούν για τιμωρία. Αν θέλουν το παιδί τους να είναι ευ­γε­νι­κό, δεν αρκεί να του υπενθυμίζουν να λέει «ευχαριστώ» και «παρακαλώ», θα πρέπει οι ί­διοι να είναι ευγενικοί με τους ανθρώπους γύρω τους. Η συμπεριφορά του γονιού έχει με­γα­λύ­τε­ρη δύναμη στη διαμόρφωση της συμπεριφοράς του παιδιού απ’ ό,τι τα λόγια του.


5. Σέβονται το παιδί και του φέρονται καλά. Αυτό σημαίνει ότι δε μειώνουν, δεν α­κυ­ρώ­νουν, δεν υποβιβάζουν ούτε κοροϊδεύουν ή φέρονται με κακό τρόπο στο παιδί. Ωστόσο, αν ο γο­νιός νευριάσει και βάλει τις φωνές, θα πρέπει να θυμηθεί ότι αυτό είναι ανθρώπινο και να ε­ξη­γή­σει στο παιδί πως η δική του συμπεριφορά τον επηρέασε και τον έκανε να βάλει τις φω­νές και ότι στο τέλος έγινε αυτό που έπρεπε. Ο γονιός που σέβεται το παιδί θα πρέπει να του πει: «Δεν είναι καλύτερα να συνεννοούμαστε με λόγια και να γίνονται αυτά που πρέπει με ωραίο και ήρεμο τρόπο, χωρίς φωνές; Ας συνεργαστούμε για να το καταφέρουμε!».

6. Δείχνουν την αγάπη τους στο παιδί καθημερινά. Κανένα παιδί δεν το έβλαψε η πολλή α­γά­πη. Η έλλειψη ορίων βλάπτει και η υπερπροστασία. Οι καταπληκτικοί γονείς θυμούνται να λένε στο παιδί τους «σε αγαπώ», να το αγκαλιάζουν, να το φιλάνε ή να του δείχνουν με δι­ά­φο­ρους μικρούς τρόπους ότι το νοιάζονται και το αγαπάνε.

7. Ξέρουν πότε πρέπει να πουν συγνώμη. Ακόμα και οι γονείς μπορεί να κάνουν λάθος, να παρασυρθούν από τα νεύρα τους, να ξεφύγουν σε κάτι. Μην το κουκουλώσετε, μην πα­ρα­στή­σε­τε ότι δε συνέβη. Ζητήστε από το παιδί συγγνώμη. Με αυτό τον τρόπο του δείχνετε ό­τι το σέβεστε, ότι αναλαμβάνετε την ευθύνη των πράξεών σας, αλλά γίνεστε και πρότυπο σω­στής συμπεριφοράς, για να την υιοθετήσει και το ίδιο σε ανάλογες περιπτώσεις.

8. Βάζουν όρια. Οι καταπληκτικοί γονείς ξέρουν να βάζουν όρια. Να θυμάστε ότι άλλο πράγ­μα η τιμωρία, άλλο η οριοθέτηση. Τα όρια πάνε χέρι χέρι με την τάξη και την πειθαρχία, ι­δι­ό­τη­τες που χρειάζεται το παιδί σε όλη του τη ζωή για να πετύχει. Για να γίνει κάποιος πε­τυ­χη­μέ­νος καλλιτέχνης, επιστήμονας, ηθοποιός, αθλητής ή οτιδήποτε επιλέξει στη ζωή του, θα πρέ­πει να μάθει να βάζει όρια, να πειθαρχεί και να κάνει αυτό που πρέπει να κάνει. Δεν υ­πάρ­χει καλύτερη ηλικία για να μάθει κανείς αυτά τα πράγματα από την παιδική ηλικία. Βά­ζο­ντας όρια, ε­ξάλ­λου, τα παιδιά δε γίνονται κακομαθημένα, μαθαίνουν να αισθάνονται χαρά και ευ­γνω­μο­σύ­νη, έχουν φίλους, έχουν καλύτερους τρόπους και γίνονται πιο ευτυχισμένοι ε­νή­λι­κες.

9. Γνωρίζουν τις ιδιαιτερότητες και τις ανάγκες του παιδιού. Οι καταπληκτικοί γονείς ξέ­ρουν ότι το σημαντικό είναι να δώσουν προσοχή στις ανάγκες του παιδιού τους και όχι στο τι θέ­λουν οι ίδιοι για το παιδί. Μπορεί ο γονιός να επιθυμεί το παιδί του να είναι το πιο κοι­νω­νι­κό στην τάξη (όπως ήταν ο ίδιος μικρός), αλλά το παιδί μπορεί να είναι δειλό και κλειστό. Σε αυ­τή την περίπτωση ο γονιός βλέπει ποια είναι η ανάγκη του παιδιού και πορεύεται σε αυ­τή την κατεύθυνση. Εδώ όμως ισχύει αυτό που έγραψα παραπάνω για την ενθάρρυνση και την υ­πο­στή­ρι­ξη: ο γονιός βοηθάει το παιδί να βγει από το καβούκι του, να κάνει ένα βήμα πα­ρα­πά­νω, να δοκιμάσει κάτι το οποίο φοβάται.


10. Γνωρίζουν τους φίλους, τις δραστηριότητες, τα ενδιαφέροντα, τις επιθυμίες και τα άγ­χη του παιδιού. Με λίγα λόγια, οι καταπληκτικοί γονείς ξέρουν τι γίνεται στην κοινωνική και συναισθηματική ζωή του παιδιού τους και δεν περιμένουν να ενημερωθούν τυχαία από δα­σκά­λους ή άλλους γονείς. Ήδη από τις μικρές ηλικίες καλό είναι να γνωρίζουν τους φίλους του παιδιού και τις οικογένειές τους, κάτι που είναι ακόμα πιο σημαντικό καθώς το παιδί μπαί­νει στην εφηβεία.

11. Διδάσκουν στο παιδί τη χαρά της ζωής, ευγένεια, σεβασμό, ευγνωμοσύνη, κα­τα­νόη­ση για τους άλλους. Πέρα από το να είναι καλός μαθητής ή καλή μαθήτρια, ένα παιδί χρει­ά­ζε­ται και άλλες ιδιότητες που θα καθορίσουν την ποιότητα της ζωής του καθώς με­γα­λώ­νει. Φυσικά χρειάζονται οι καλοί βαθμοί, τα πτυχία, τα μετάλλια, οι διακρίσεις, όμως χρει­ά­ζε­ται και ο καλός και πλούσιος κόσμος για να είναι το παιδί ευτυχισμένο και να γίνει ένας ι­σορ­ρο­πη­μέ­νος και ευτυχισμένος ενήλικας.

12. Αφιερώνουν χρόνο στο παιδί. Οι καταπληκτικοί γονείς, όσο πολυάσχολοι και αν είναι, α­φι­ε­ρώ­νουν ποιοτικό χρόνο στο παιδί τους: χρόνο για αγκαλιές, φιλιά, «πάλη» και γαρ­γα­λη­τό, φαγητό στο ίδιο τραπέζι, συζήτηση, παιχνίδι, ταινία, οτιδήποτε, όσο λίγη ώρα και αν κρα­τά­ει. Περνώντας χρόνο μαζί, εντείνεται ο συναισθηματικός δεσμός γονιού-παιδιού και αυτό εί­ναι σημαντικό για την ψυχική υγεία του παιδιού είτε σήμερα που είναι μικρό είτε αύριο που θα είναι έφηβος και μεθαύριο ενήλικας.

13. Καλή επικοινωνία. Οι καταπληκτικοί γονείς έχουν καλή επικοινωνία με το παιδί τους. Θυ­μού­νται να το ρωτήσουν κάθε μέρα πώς πέρασε στο σχολείο, τι έκανε, με ποιον έπαιξε, πώς πήγε σε κάποιο δύσκολο μάθημα, τι ωραίο έγινε. Δεν αφήνουν την ερώτηση στο γενικό και αόριστο «πώς πήγε το σχολείο σήμερα;», που θα φέρει την αναπόφευκτη μονολεκτική α­πά­ντη­ση «καλά». Οι καταπληκτικοί γονείς ξέρουν να κάθονται ήρεμα, χωρίς να ασχολούνται με το τηλέφωνο, το τάμπλετ ή τον υπολογιστή τους, και ακούνε τι έχει να πει το παιδί χωρίς να διακόπτουν. Ξέρουν να προσέχουν τι λέει και να μην του κάνουν κήρυγμα όλη την ώρα.

14. Διδάσκουν στο παιδί να διαχειρίζεται το στρες και το άγχος του. Οι καταπληκτικοί γο­νείς δε λένε «βλακείες, δεν υπάρχει λόγος να αγχώνεσαι», επειδή, για να το λέει το παιδί, προ­φα­νώς υπάρχει λόγος που φοβάται ή αγχώνεται. Ρόλος του γονιού είναι να αναγνωρίσει τι είναι αυτό που το στρεσάρει και να το βοηθήσει να διαχειριστεί το πρόβλημα, ώστε να μην έ­χει στρες. Σημαντικό ρόλο σε αυτό παίζουν ο καλός ύπνος, η σωστή διατροφή, η άσκηση και η κίνηση, καθώς και δι­ά­φο­ρες τε­χνι­κές χαλάρωσης (βαθιές αναπνοές, η μουσική, η ζω­γρα­φι­κή κ.ά.).

ΠΗΓΗ: Dr. Λίζα Βάρβογλη (21.09.2015) ● ΕΙΚΟΝΕΣ: kidsgo.com.cy


ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: διαπαιδαγώγηση

12 Μαΐου 2018

Η διδασκαλία και η μάθηση
πρέπει να δημιουργούν χαρά

(δασκάλα επί 40 χρόνια)




ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: εκπαίδευση

Η ανάγκη των παιδιών για ελεύθερο
χρόνο και μη δομημένο παιχνίδι

(Ψυχολόγος, Msc – Ειδίκευση στις Μαθησιακές Δυσκολίες, parentshelp.gr)

Σε μια προσπάθεια βελτίωσης των σχολικών και ακαδημαϊκών επιδόσεων πολλές χώρες με­λε­τούν και εφαρμόζουν μια σειρά μεταρρυθμίσεων όπως η επιμήκυνση της σχολικής η­μέ­ρας, η μείωση του χρόνου διακοπών και οποιαδήποτε άλλη παρέμβαση κρίνεται απαραίτητη για να βελτιωθούν οι βαθμολογίες στα τεστ και τις εξετάσεις. Το ερώτημα όμως είναι τι χάνεται ό­ταν η ζωή ενός παιδιού γίνεται όλο και πιο προγραμματισμένη;

Έρευνα έδειξε πως τα παιδιά σήμερα έχουν τον μισό ελεύθερο χρόνο από αυτόν που είχαν πριν 30 χρόνια. Περνούν σχεδόν το σύνολο του χρόνου τους στο σχολείο, στη μελέτη και σε ορ­γα­νω­μέ­νες δραστηριότητες με αποτέλεσμα να έχουν ελάχιστες ευκαιρίες για να είναι δη­μι­ουρ­γι­κά ή να ανακαλύψουν τα δικά τους ενδιαφέροντα. Στον αντίποδα αυτών που θέλουν τα παι­διά να μεγαλώνουν με όσο γίνεται περισσότερο οργανωμένο πρόγραμμα, υπάρχουν ε­ρευ­νη­τές που τονίζουν πως αν θέλουμε ευτυχισμένα παιδιά που να μπορούν να παράγουν και να έχουν ήθος, θα πρέπει να τους δίνουμε περισσότερο ελεύθερο χρόνο για δημιουργική έκ­φρα­ση και παιχνίδι, όχι λιγότερο.

Τα περισσότερα προβλήματα στη ζωή δεν μπορούν να λυθούν με μαθηματικούς τύπους ή με την απομνημόνευση κειμένων που μάθαμε στο σχολείο. Απαιτούν σωστή κρίση, σοφία και δη­μι­ουρ­γι­κή ικανότητα, πράγματα που προέρχονται από τις εμπειρίες της ζωής. Για τα παι­διά αυτές οι εμπειρίες ενσωματώνονται στον ελεύθερο χρόνο και στο παιχνίδι.


Η σημασία του ελεύθερου χρόνου και του αδόμητου παιχνιδιού

Όλο και περισσότερες έρευνες τονίζουν τη σημασία που έχει στην κοινωνική, συ­ναι­σθη­μα­τι­κή και γνωστική ανάπτυξη των παιδιών ο ελεύθερος χρόνος και το μη δομημένο παιχνίδι. Τις τε­λευ­ταί­ες δεκαετίες πολλά παιδιά στερούνται ελεύθερο χρόνο και παιχνίδι γιατί υ­περ­φορ­τώ­νο­νται με δραστηριότητες που, αν και έχουν σχεδιαστεί για να τους κάνουν καλό, αρκετά συ­χνά καταλήγουν να έχουν το αντίθετο αποτέλεσμα.

Ως κοινωνία έχουμε δημιουργήσει την πεποίθηση ότι πρέπει να κάνουμε κάτι κάθε στιγμή, κά­θε λεπτό, και κύριος αποδέκτης αυτής είναι τα παιδιά. Οι γονείς αισθάνονται υ­πο­χρε­ω­μέ­νοι να δίνουν στα παιδιά τους κάθε πλεονέκτημα (ακόμα και παραπάνω από αυτό που μπο­ρούν να αντέξουν οικονομικά) για να γεμίσουν τις ώρες και τις μέρες τους με δρα­στη­ρι­ό­τη­τες, ώ­στε να αποφύγουν τον μύθο που λέει «το να μην κάνεις τίποτα είναι χαμένος χρόνος».

Στην πραγματικότητα, όμως, ο ελεύθερος χρόνος για τα παιδιά είναι εξαιρετικά πα­ρα­γω­γι­κός και ουσιαστικός. Τις ελεύθερες ώρες τους τα παιδιά έχουν τη δυνατότητα να ε­ξε­ρευ­νή­σουν τον κόσμο με τον δικό τους ρυθμό, να αναπτύξουν τα προσωπικά τους εν­δι­α­φέ­ρο­ντα, να συμμετέχουν σε πράγματα που τα ίδια επιθυμούν να ακολουθήσουν, να δημιουργήσουν τη δική τους ευτυχία και να διαχειρίζονται λογικά τον χρόνο τους. Παράλληλα, το μη κα­τευ­θυ­νό­με­νο παιχνίδι βοηθά τα παιδιά να εργάζονται από κοινού, να μοιράζονται, να δι­α­πραγ­μα­τεύ­ο­νται, να επιλύουν συγκρούσεις και να μαθαίνουν σημαντικές κοινωνικές δε­ξι­ό­τη­τες.

Από την άλλη πλευρά, όταν ο χρόνος και το παιχνίδι ελέγχεται από τους ενήλικες, τα παιδιά πρέ­πει να ακολουθούν τους κανόνες των ενηλίκων και να συμμερίζονται τις δικές τους α­νη­συ­χί­ες. Έτσι χάνουν κάποια από τα οφέλη που τους προσφέρει ο ελεύθερος χρόνος και το α­δό­μη­το παιχνίδι όπως είναι η ανάπτυξη της δημιουργικότητας και της φαντασίας. Ο α­προ­γραμ­μά­τι­στος χρόνος και το μη δομημένο παιχνίδι αποτελούν σημαντικές συνιστώσες της κοι­νω­νι­κής και συναισθηματικής μάθησης και προστατεύουν τα παιδιά από τις συνέπειες της πί­ε­σης και του άγχους.

Ο ελεύθερος χρόνος των παιδιών είναι αυτός που δε σχεδιάζεται από κάποιον ενήλικα και εί­ναι διαφορετικός από τις παθητικές δραστηριότητες αναψυχής (βιντεοπαιχνίδια, τη­λε­ό­ρα­ση) ή τις δομημένες εξωσχολικές δραστηριότητες και τα σπορ. Είναι οποιαδήποτε αδόμητη δρα­στη­ρι­ό­τη­τα ενθαρρύνει τα παιδιά να χρησιμοποιήσουν τη φαντασία τους όπως είναι το παι­χνί­δι με τα λέγκο, τις κούκλες ή το ποδόσφαιρο στην αυλή από μια ομάδα παιδιών χωρίς την ε­πί­βλε­ψη ή την καθοδήγηση ενός προπονητή ή ενήλικα.

Ειδικοί στον χώρο της υγείας αναφέρουν πως όταν ένα παιδί ζει έναν εσπευσμένο τρόπο ζω­ής, ενώ την ίδια στιγμή στερείται ελεύθερο χρόνο, τότε μπορεί να γίνει πιο αγχωμένο, α­νή­συ­χο, ακόμη και να παρουσιάσει σημάδια κατάθλιψης. Μπορεί να παρουσιάσει μια σειρά συ­μπτω­μά­των όπως πονοκεφάλους, στομαχόπονους, αδυναμία συγκέντρωσης στο σχολείο και προ­βλή­μα­τα ύπνου. Μακροπρόθεσμα μπορεί να δυσκολεύεται να πάρει αποφάσεις για το τι θέ­λει να κάνει ή να μην έχει αυτοπεποίθηση. Ίσως το πιο σημαντικό, όμως, είναι ότι στερείται κά­τι πολύ ιδιαίτερο: τη χαρά του να είναι απλώς παιδί...

Τι μπορούν να κάνουν οι γονείς

Η πρόκληση για τους γονείς είναι να βρουν την ισορροπία που επιτρέπει στα παιδιά να α­να­κα­λύ­ψουν τις δυνατότητές τους χωρίς να πιέζονται για να αποδώσουν καλά. Να κα­θο­δη­γού­νται από τα πράγματα που τους αρέσουν να κάνουν παρά από το τι κάνουν στον ε­λεύ­θε­ρο χρό­νο τους τα άλλα παιδιά.

Τα παιδιά, όπως και οι ενήλικες, έχουν τα δικά τους όρια στο άγχος και στην πίεση. Μερικά χει­ρί­ζο­νται πιο εύκολα τις πολλές δραστηριότητες, ενώ άλλα καταρρέουν γιατί δε θέλουν να περ­νούν τη ζωή τους από τη μια δραστηριότητα στην άλλη. Η συμμετοχή των παιδιών στο πώς θα γεμίσουν τον χρόνο τους είναι ιδιαίτερα σημαντική. Οι γονείς πρέπει να γνωρίζουν πώς αισθάνεται το παιδί με το πρόγραμμά του. Υπάρχουν μέρες που αισθάνεται υ­περ­φορ­τω­μέ­νο; Εύχεται να είχε περισσότερο χρόνο για να παίξει με τους φίλους του ή α­πλά να χα­λα­ρώ­σει μετά το σχολείο;

Όταν οι γονείς μοιράζονται μη προγραμματισμένο και αυθόρμητο χρόνο με τα παιδιά τους για παιχνίδι, συμβάλλουν με έναν υποστηρικτικό και παραγωγικό τρόπο στην ανάπτυξή τους, όπως θα συνέβαινε αν συμμετείχαν σε πολλά αθλήματα ή και άλλες δραστηριότητες υ­πό την επίβλεψη ενηλίκων.

Επειδή η κοινωνία που μεγαλώνουν τα παιδιά σήμερα υποτιμά τον ελεύθερο χρόνο, δε ση­μαί­νει πως πρέπει να τους τον στερούμε κι εμείς οι ίδιοι. Οι γονείς πρέπει να θυμούνται πως τα παιδιά χρειάζονται χρόνο για να φορτίσουν τις μπαταρίες τους και να επεξεργαστούν αυτά που έχουν μάθει. Ο ελεύθερος χρόνος είναι αυτός που τους επιτρέπει να εξερευνούν, να με­λε­τούν στην πράξη, να ονειροπολούν, να δημιουργούν και να καινοτομούν. Με λίγα λόγια, δεν πρέπει να ξεχνάμε να αφήνουμε τα παιδιά να είναι παιδιά!

ΠΗΓΗ: parentshelp.gr


ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: ελεύθερος χρόνος

9 Μαΐου 2018

Οι 20 καλύτερες συμβουλές για γονείς
σύμφωνα με κορυφαίους παιδοψυχολόγους

Ένας από τους μεγαλύτερους ιστότοπους, το iVillage του δικτύου NBC, ζήτησε από τους κα­λύ­τε­ρους Αμερικανούς παιδοψυχολόγους να επιλέξουν την πιο σημαντική συμβουλή που δί­νουν στους γονείς-πελάτες τους. Έτσι δημιουργήθηκε η ακόλουθη λίστα:


1. Προσπαθήστε να καταλάβετε τι είναι αυτό που σας λέει το παιδί. «Ο νούμερο 1 κα­νό­νας είναι να θυμόμαστε ότι τα παιδιά εκφράζουν ό,τι σκέφτονται, νιώθουν και χρειάζονται μέ­σα από τη συμπεριφορά τους», σύμφωνα με τη δρα Σάρα Κλάγκσμπουργκ, ψυ­χο­θε­ρα­πεύ­τρι­α στη Ν. Υόρκη. Ακόμα κι όταν κάνουν το αντίθετο από αυτό που ζητήσαμε, κάτι θέλουν να μας πουν. Δουλειά του γονιού είναι να ανακαλύψει τι κρύβεται πίσω από κάθε συ­μπε­ρι­φο­ρά.

2. Κλείστε το κινητό σας όταν μπαίνετε στο σπίτι. «Όταν περνάτε χρόνο με το παιδί, κά­ντε ό,τι είναι δυνατό για να είστε πραγματικά κοντά του –ακόμα και αν διαθέτετε μόνο ένα λε­πτό», λέει ο δρ Ντέιβις. Το πιο πολύτιμο πράγμα που μπορείτε να προσφέρετε στα παιδιά σας είναι η προσοχή και ο χρόνος σας.

3. Να θυμάστε το «φαινόμενο του σπασμένου μπισκότου». Για έναν ενήλικα το να σπά­σει ένα μπισκότο δεν είναι και τίποτα σημαντικό. Για τα παιδιά όμως είναι μια ένδειξη ότι ο κό­σμος έχει γυρίσει ανάποδα. Δεν το περιμένουν, δεν το επιθυμούν και δεν έχουν τον τρόπο να το διαχειριστούν. Σκεφτείτε το κάθε φορά που σπεύδετε να υποτιμήσετε τα συναισθήματα των παιδιών σας.

4. Βοηθήστε το παιδί να εκφράζει με λέξεις αυτό που νιώθει. Αντί να πείτε «γιατί πέταξες κά­τω το παιχνίδι;», πείτε «πέταξες κάτω το παιχνίδι σου για να τραβήξεις την προσοχή της μα­μάς; Ξέρω ότι θέλεις να παίξουμε μαζί αλλά πρέπει να περιμένεις λίγο μέχρι να αλλάξω πά­να στο αδερφάκι σου». Όταν το παιδί διαπιστώνει ότι αντιλαμβάνεστε τι ακριβώς του συμ­βαί­νει, νιώθει ότι είστε κοντά του και το στηρίζετε.

5. Ρίξτε τους ρυθμούς. «Προσπαθήστε να επικρατούν στο σπίτι σας χαλαροί ρυθμοί», λέει η δρ Γιοχάνα Έργουιτζ, σύμβουλος γονέων στη μη κερδοσκοπική οργάνωση Resources for In­fant Educators. Γιατί πρέπει να αλλάξετε πάνα στο μωρό μέσα σε μισό λεπτό; Αφιερώστε χρό­νο σε ό,τι κάνετε, εξηγώντας στο παιδί τι συμβαίνει σε κάθε βήμα της διαδικασίας και πε­ρι­μέ­νο­ντας τη δική του αντίδραση. Με αυτό τον τρόπο, ακόμα και μια βαρετή δουλειά του σπι­τιού μπορεί να γίνει μια ευκαιρία να δεθείτε με τα παιδιά σας και να τα κάνετε να σας ε­μπι­στεύ­ο­νται.

6. Μην αγχώνεστε όταν κλαίει. Το κλάμα δεν είναι κάτι κακό. Είναι ο τρόπος που έχουν τα παι­διά να αντιμετωπίζουν τις ορμόνες του στρες. Γι’ αυτό συνήθως νιώθουν πιο ήρεμα μετά α­πό ένα κλάμα. Αντί να το παρακαλάτε να σταματήσει, εξηγήστε του ότι μπορεί να κλάψει, ε­άν αυτό θέλει, και ότι θα περιμένετε μέχρι να ηρεμήσει.

7. Σταματήστε να προσπαθείτε να γίνετε η «σούπερ μαμά». «Ο τέλειος γονιός απλά δεν υ­πάρ­χει, γι’ αυτό αν προσπαθείτε να γίνετε τέλεια μαμά θα καταλήξετε να νιώθετε α­πο­γοη­τευ­μέ­νη τόσο από τον εαυτό σας όσο και από το παιδί σας», λέει η Σούζαν Λάντον, οι­κο­γε­νει­α­κή θεραπεύτρια στο Λος Άντζελες. Αποδεχτείτε ότι θα κάνετε λάθη και θα μαθαίνετε από αυ­τά. Σταματήστε να συγκρίνετε τον εαυτό σας με άλλες μαμάδες. Ούτε εκείνες είναι τέλειες, ό­πως νομίζετε.

8. Αρχίστε να συνηθίζετε να ζείτε με ενοχές. Το να μεγαλώνεις παιδιά είναι άθλημα α­ντο­χής, όχι ταχύτητας. Αν επιλέξετε να πιείτε καφέ με τις φίλες σας αντί να πάτε το παιδί να δει τη νέα ταινία της Disney, αποδεχτείτε το και φροντίστε να αναπληρώσετε την επόμενη μέρα ή έστω... κάποια μέρα! Μην ξεχνάτε ότι η δική σας ευτυχία είναι εξίσου σημαντική.

9. Παραδεχτείτε τα λάθη σας. Αν πιστεύετε ότι βάλατε τις φωνές χωρίς λόγο, τραβήξατε το παι­δί από το χέρι πολύ απότομα ή είπατε κάτι που δεν έπρεπε, δώστε λίγο χρόνο στον ε­αυ­τό σας να ηρεμήσει και μετά εξηγήστε στο παιδί τι ακριβώς συνέβη. Αν θέλετε να λέει «συ­γνώ­μη» όταν κάνει λάθη, θα πρέπει πρώτα να το ακούσει από εσάς.

10. Αφήστε το παιδί να αναπτύξει τη δική του προσωπικότητα. Αντί να επιδιώκετε να «χτί­σε­τε» τον χαρακτήρα του παιδιού σας, προσπαθήστε να ανακαλύψετε ποιος είναι και α­πο­δε­χτεί­τε τον, ακόμα κι αν δεν είναι αυτό ακριβώς που είχατε στον νου σας.

11. Δώστε του τον έλεγχο σε κάποια πράγματα. Τα παιδιά έχουν την ανάγκη να νιώθουν ό­τι κρατούν το τιμόνι της ζωής τους. Κάποια στιγμή, μάλιστα, θα πρέπει να το κάνουν στ’ α­λή­θεια, γι’ αυτό βοηθήστε τα να προετοιμαστούν. Δώστε τη δυνατότητα στο παιδί να δια­λέ­γει, αλ­λά μέσα από έναν μικρό αριθμό επιλογών (π.χ. «θέλεις αύριο να φάμε αρακά ή φα­σο­λά­κια;»). Η ηλικία του παιδιού θα καθορίσει πόση «εξουσία» θα του αφήσετε.

12. Διδάξτε του πώς να διαχειρίζεται την απογοήτευση. Η ζωή είναι γεμάτη α­πο­γοη­τεύ­σεις και το παιδί πρέπει να το μάθει αυτό από μικρή ηλικία. Ακόμα κι αν σας είναι δύσκολο να το βλέπετε να πικραίνεται, αφήστε το να το βιώσει. Αν, για παράδειγμα, ο πύργος που φτιά­χνει με τα τουβλάκια του γκρεμιστεί, κατανοήστε πόσο δυσάρεστο είναι για το παιδί (βλ. Νο 3), αφήστε το να κλάψει εάν θέλει (βλ. Νο 6) και δείξτε του με ποιον τρόπο μπορεί να τον ξα­να­φτιά­ξει πιο γερό!

13. Ο ύπνος είναι σημαντικός. Ο ύπνος είναι απαραίτητος για την εξέλιξη του εγκεφάλου, τη συγκέντρωση, την ανάπτυξη και την ξεκούραση του παιδιού.

14. Ποτέ μην προσπαθήσετε να εξαπατήσετε ένα παιδί. Μην του πείτε ότι πηγαίνετε στον παι­δό­το­πο ενώ στην πραγματικότητα πρόκειται να πάτε στον οδοντίατρο. Ακόμη κι αν η α­λή­θεια το αναστατώσει, είναι πιο σημαντικό να ξέρει ότι μπορεί πάντα να σας εμπιστεύεται, αλ­λά και να προετοιμάζεται ψυχολογικά για ό,τι πρόκειται να αντιμετωπίσει.

15. Οι εκρήξεις θυμού δε σημαίνουν ότι κάνετε κάτι λάθος. Να θυμάστε ότι η συ­μπε­ρι­φο­ρά του παιδιού δεν αντικατοπτρίζει σε κάθε περίπτωση τη δική σας δουλειά ως γονιό. Ακόμη κι αν χτυπιέται στο πάτωμα στον διάδρομο του σουπερμάρκετ ή αρνείται πεισματικά να βγει α­πό το αυτοκίνητο μπροστά σε όλο τον κόσμο, κανείς δε σκέφτεται ότι είστε κακή μαμά. Ί­σως απλώς να πεινάει ή να νυστάζει.

16. Κάποια πράγματα πρέπει να είναι σταθερά. Το καθημερινό πρόγραμμα και η ρουτίνα κά­νουν τα παιδιά να νιώθουν ασφάλεια, γιατί έχουν ανάγκη να ξέρουν ότι κάποια πράγματα εί­ναι απολύτως προβλέψιμα. Το ίδιο ισχύει και σε ό,τι αφορά τα θέματα πειθαρχίας. Τα παι­διά πρέπει να ξέρουν ποιοι είναι οι κανόνες και ότι ισχύουν κάθε φορά.

17. Διαλέξτε ποιες μάχες θα δώσετε. Πειράζει πραγματικά αν θέλει να βάλει πάλι το ίδιο μπλου­ζά­κι; Ή αν πιάσει την πίτα με το χέρι στο χριστουγεννιάτικο τραπέζι με τα πεθερικά; Σκε­φτεί­τε πότε κάτι είναι τόσο σημαντικό που σηκώνει αντιρρήσεις και πότε μπορείτε απλώς να αφήσετε το παιδί να κάνει ό,τι το ευχαριστεί.

18. Μη λέτε σε ένα παιδί τι πρέπει να νιώθει. Πόσες φορές δε λέμε «δεν έχεις τίποτα», ε­νώ έχει μόλις πέσει και χτυπήσει; Συνήθως το κάνουμε με την ελπίδα ότι υποβιβάζοντας τη ση­μα­σί­α ενός γεγονότος θα βοηθήσουμε το παιδί να το χειριστεί πιο εύκολα. Έτσι, όμως, δε θα μάθουμε ποτέ τι πραγματικά νιώθει το παιδί μας.

19. Μην τα παίρνετε όλα σοβαρά. Οι πιο πολλοί γονείς διαπιστώνουν ότι όλα κυλούν πιο εύ­κο­λα με το δεύτερο παιδί τους, επειδή έχουν λιγότερο άγχος και αγωνία για ό,τι γίνεται και πε­ρισ­σό­τε­ρη διάθεση να απολαύσουν κάθε στιγμή μαζί του. Θυμηθείτε: ποτέ δεν υπάρχει ο σω­στός ή ο λάθος τρόπος. Πάρτε μια βαθιά ανάσα και φροντίστε να περνάτε καλά κάθε μέ­ρα σας ως γονιός.

20. Οι αγκαλιές και τα φιλιά κάνουν μόνο καλό. Αν θέλετε το παιδί σας όταν θα βγει μόνο του στον κόσμο να νιώθει ασφάλεια, ενθουσιασμό και αυτοεκτίμηση, μην ξεχνάτε ποτέ να κά­νε­τε κάθε μέρα τέσσερα πράγματα: να το κοιτάτε στα μάτια, να το αγκαλιάζετε, να το φιλάτε και να του λέτε «σ’ αγαπώ».

ΠΗΓΗ: dinfo.gr (23.04.2018)


ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: διαπαιδαγώγηση

2 Μαΐου 2018

Μια γόμα και μια ξύστρα

Συνέντευξη με τον Ευγένιο Τριβιζά
(συγγραφέας παιδικής λογοτεχνίας, καθηγητής Εγκληματολογίας
στο πανεπιστήμιο του Ρέντινγκ στην Αγγλία)

Γιατί βαριούνται τα παιδιά στην τάξη;

Επειδή τα μαθήματα είναι ως επί το πλείστον κουραστικά και βαρετά. Η διαδικασία της μά­θη­σης θα μπορούσε να γίνει πολύ πιο ελκυστική αν μπολιαζόταν με χιούμορ και φαντασία.

Τι κάνει ο δάσκαλος όταν βλέπει ορθογραφικά λάθη;

Σκέφτεται ότι σοβαρότερα από τα ορθογραφικά είναι τα λάθη της ζωής και από αυτά πρέπει να προφυλάξει κυρίως τους μαθητές του.

Σε μια σχολική κασετίνα τι υλικά θα βάζατε;

Μια γόμα που σβήνει τα δάκρυα και μια ξύστρα για ουρανοξύστες.

Το πιο πολύτιμο δώρο για τα παιδιά;

Ο χρόνος που τους αφιερώνουμε.


Τι συμβαίνει όταν πεθαίνει η παιδικότητα;

Δεν πεθαίνει. Κρύβεται ντροπιασμένη ή φοβισμένη και περιμένει τη στιγμή που θα α­παλ­λα­γού­με από την έπαρση της σοβαροφάνειας.

Όλοι κρύβουμε ένα παιδί μέσα μας;

«Όταν η παιδικότητα πεθαίνει, το πτώμα της το αποκαλούμε ενηλικίωση», είχε σχολιάσει κά­ποιος. Το τραγικό είναι ότι συχνά χάνουμε την παιδικότητά μας χωρίς να αποκτήσουμε ω­ρι­μό­τη­τα. Ευτυχώς ποτέ δεν είναι αργά να απαλλαγούμε από τις παρωπίδες τις σο­βα­ρο­φά­νει­ας και να ξαναγίνουμε παιδιά. Να ξαναβρούμε δηλαδή τη φρεσκάδα της ματιάς, την πίστη ότι πά­ντα υπάρχει ελπίδα, ότι μπορούμε να νικήσουμε τους δράκους που μας απειλούν και τους γί­γα­ντες που μας δυναστεύουν. Κι αυτό επειδή οι αναμνήσεις, τα σκιρτήματα, τα πρω­τό­γνω­ρα συναισθήματα της παιδικής μας ηλικίας δεν είναι πουκάμισο φιδιού το οποίο α­πο­βάλ­λου­με όταν ενηλικιωνόμαστε, αλλά ένας θησαυρός που μας συνοδεύει σε όλη μας τη ζωή. Μπο­ρεί τον θησαυρό να τον έχουμε παραμελήσει, αγνοήσει ή λησμονήσει, αυτό όμως δε ση­μαί­νει ότι δεν εξακολουθεί να υπάρχει και να περιμένει τη στιγμή που θα τον ξαναβρούμε.

ΠΗΓΗ: presspublica.gr (11.09.2015) / Γιώργος Κιούσης


ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: γονείς, εκπαίδευση