4 Μαρτίου 2012

Η πορνογραφία κακοποιεί τα σεξουαλικά
πρότυπα των παιδιών

Συνέντευξη με την Gail Dines
(καθηγήτρια κοινωνιολογίας και γυναικείων σπουδών)

Η πορνογραφία είναι μια βιομηχανία δισεκατομμυρίων δολαρίων που λειτουργεί σε ό­λο τον πλα­νή­τη. Το κύκλωμα της βιομηχανίας του πορνό έχει ενσωματωθεί πλή­ρως στις δομές των σύγ­χρο­νων κοι­νωνιών και οι εικόνες του επηρεάζουν με κα­τα­λυ­τι­κό τρόπο τις διάφορες πτυ­χές της κουλτούρας και του πολιτισμού μας, α­πό την ποπ μουσική και τη διαφήμιση έως τις ί­διες τις ερωτικές σχέσεις. Τα ε­ρω­τή­μα­τα γύ­ρω από την πορνογραφία ήταν ανέκαθεν πολ­λά και οι συζητήσεις ιδιαίτερα δι­χα­στι­κές. Αυτά ακόμη και σε μια εποχή όπου πορνογραφικό υ­λι­κό θεωρούνταν οι φω­το­γρα­φί­ες μιας γυμνής γυναίκας, όπως των playmates που κοσμούν τις σε­λί­δες πε­ρι­ο­δι­κών σαν το Playboy και το Pent­house.

Σήμερα, όμως, τα πράγματα έχουν αλλάξει ριζικά στον κόσμο της διεθνοποιημένης βι­ο­μη­χα­νί­ας του πορνό. Η κοινωνία έχει περάσει στο σκληρό πορνό και το δι­α­δί­κτυ­ο δίνει τη δυ­να­τό­τη­τα ακόμη και στα μικρά παιδιά να εκτεθούν από πολύ νωρίς στην υποβάθμιση και στην α­πο­κτή­νω­ση των γυναι­κών. Τα ερωτήματα, συνεπώς, για τις συνέπειες της πορνογραφίας έχουν γί­νει εντονότερα και οι α­νησυχίες έ­χουν δι­και­ο­λο­γη­μέ­να αυξηθεί.

Η Gail Dines όχι μόνο μελετά επιστημονικά εδώ και πολλά χρόνια το θέμα της πορ­νο­γρα­φί­ας, αλ­λά πρωτοστατεί σε μια διεθνή καμπάνια με στόχο την ενημέρωση του κοι­νού γύρω από τις αρ­νη­τι­κές ε­πιπτώσεις που έχει το πορνό τόσο για τις ί­διες τις γυ­ναί­κες όσο και για τη σε­ξου­α­λι­κό­τη­τα των αν­δρών και τον τρόπο με τον ο­ποί­ο βι­ώ­νουν την καθημερινή τους ζωή.

Πόσο σημαντικός είναι ο ρόλος του διαδικτύου στην προώθηση της σκλη­ρο­πυ­ρη­νι­κής βιομη­χανίας πορνό και ποιες είναι οι συνέπειες αυτού του φαινομένου στην αρ­σε­νι­κή σεξουαλικό­τητα;

Το διαδίκτυο άλλαξε τη φύση της εμπειρίας του πορνό για τα αγόρια. Οι προ­η­γού­με­νες γε­νιές αγο­ριών έπρεπε να αναζητήσουν το Playboy του πατέρα τους και εί­χαν πε­ρι­ο­ρι­σμέ­νη πρό­σβα­ση στις φωτογραφίες γυμνών γυναικών. Σήμερα ένα α­γό­ρι έ­χει ολική πρόσβαση στις πιο απίστευτες γυναι­κείες εικόνες. Αυτό που α­πο­κα­λύ­πτουν οι μελέτες είναι ότι όσο πε­ρισ­σό­τε­ρη χρήση πορνό κάνουν οι άντρες τόσο πε­ρισ­σό­τε­ρο αναισθητοποιημένοι γίνονται. Τώ­ρα έχουμε εφήβους που αναζητούν το πραγ­μα­τι­κά σκληρό πορνογραφικό υλικό, επειδή έ­χουν βαρεθεί με το κανονικό πορ­νο­γρα­φι­κό υλι­κό. Καθώς το πορνό έχει γίνει κανονικό μέρος του πολιτισμού μας, βλέ­που­με ότι η αρσενική σεξου­αλικότητα έχει αρχίσει να αλλάζει. Στις πα­νε­πι­στη­μι­ου­πό­λεις των ΗΠΑ το παραδοσιακό φλερτ και ραντεβού έχει περιοριστεί σε με­γά­λο βαθμό, καθώς οι άντρες θέλουν το περιστασιακό σεξ και όχι σχέσεις. Αυ­τό ο­φεί­λε­ται εν μέ­ρει στην πανταχού παρουσία του πορνό, επειδή το πε­ρι­στα­σι­α­κό σεξ σε αυτό είναι ο κα­νό­νας.

Η κοινωνιολογική έρευνα δείχνει ότι τα αγόρια εκτίθενται σε πορνογραφικό υλικό σε πο­λύ μικρότερη ηλικία σήμερα απ’ ό,τι στο παρελθόν. Ποια είναι η μέση ηλικία ε­νός α­γο­ριού που ανακαλύπτει πορνογραφικές ιστοσελίδες στο διαδίκτυο σήμερα;

Μερικές μελέτες λένε ότι είναι 11 ετών και κάποιες άλλες ότι είναι 13 ετών. Μάλ­λον μπορούμε να πούμε με ασφάλεια ότι τα αγόρια βλέπουν πορνό σήμερα από η­λι­κί­α 12 ετών.

Για τα παιδιά η πορνογραφία αποτελεί κατά κάποιον τρόπο ένα πέρασμα στον κό­σμο των ενη­λίκων. Όμως ελλοχεύει ο κίνδυνος να πιστέψουν ότι στην πραγ­μα­τι­κό­τη­τα το σεξ συμβαίνει ό­πως στις ταινίες: Οι άνδρες είναι πάντα έ­τοι­μοι να αποδώσουν τέλεια και οι γυναίκες είναι συ­νέχεια πρόθυμες και έ­τοι­μες να εκ­φρά­σουν με μεγάλο πάθος τον εν­θου­σι­α­σμό τους. (www.vita.gr)

Λέγεται πως η πορνογραφία έχει ροπή προς τη φαντασία, αλλά είναι μια κερ­δο­σκο­πι­κή επι­χειρηματική δραστηριότητα που κινείται με βάση τις αρχές του κα­πι­τα­λι­σμού. Ε­πι­κρα­τεί αυτή η προσέγγιση για τον ρόλο και τις συνέπειες της βι­ο­μη­χα­νί­ας της πορ­νο­γρα­φί­ας ανάμεσα στις μη ριζοσπαστικές ή κριτικές κοι­νω­νι­ο­λο­γι­κές αναλύσεις;

Ακούμε ότι η πορνογραφία είναι φαντασία, αλλά στην πραγματικότητα είναι κάτι το πο­λύ πραγ­μα­τι­κό. Αυτό που βλέπετε να συμβαίνει στο πορνό συνέβη πραγματικά σε κά­ποιες γυ­ναί­κες και αυτό είναι πραγματικότητα και όχι φαντασία. Είναι εκ­πλη­κτι­κό το πώς αγνοείται ο πα­ρά­γο­ντας κέρδος στις περισσότερες συζητήσεις για την πορ­νο­γρα­φί­α. Οι υπερασπιστές του πορνό λένε ότι μας βοη­θά να α­να­πτύ­ξου­με τη σε­ξου­α­λι­κή δημιουργικότητα, αλλά το πορ­νό είναι ένα βιομηχανικό προϊόν και, ό­πως όλα τα βιομηχανικά προϊόντα, είναι τυ­πο­ποι­η­μέ­νο και προϊόν μαζικής πα­ρα­γω­γής. Τι εί­ναι δημιουργικό γύρω από το πορνό; Το πορνό εί­ναι επαναλαμβανόμενο, βα­ρε­τό και με παντελή έλ­λειψη αυθεντικότητας. Στερεί τους άντρες α­πό μια σε­ξου­α­λι­κό­τη­τα βασισμένη στις δικές τους ανά­γκες και επιθυμίες και, αντ’ αυτού, τους δί­νει μια έτοιμη σεξουαλικότητα που παράγεται μέσα σε έ­ναν βιομηχανικό χώ­ρο.

Στις δεκαετίες του ’70 και του ’80 η σημαντικότερη πτυχή της κριτικής προ­σέγ­γι­σης α­πό αρι­στερούς και φεμινίστριες ήταν ότι η πορνογραφία υποβίβαζε τις γυ­ναί­κες και ε­ξα­σφά­λι­ζε τη διαιώνιση ενός ανδροκρατούμενου κόσμου. Εσείς ε­στι­ά­ζε­τε στην υ­περ­σε­ξου­α­λι­κο­ποί­η­ση της κουλτούρας και του τρόπου με τον οποίο οι πορ­νο­γρα­φι­κές ει­κό­νες διαπερνούν όλες τις πτυχές του πολιτισμού μας. Ποιες εί­ναι οι μα­κρο­πρό­θε­σμες επιπτώσεις αυτής της εξέλιξης;

Ξέρουμε από μελέτες ότι όσο περισσότερο βλέπει ένα κορίτσι τον εαυτό της ως ε­ρω­τι­κό α­ντι­κεί­με­νο τόσο αυξάνονται οι κίνδυνοι να εκτεθεί σε καταστάσεις αγ­χώ­δους διαταραχής, αυ­το­κα­τα­στρο­φής, κατάθλιψης, χαμηλής αυτοεκτίμησης, κακών α­κα­δη­μαϊ­κών αποδόσεων. Ζούμε τώ­ρα σ’ έναν πολιτι­σμό που λέει στα κορίτσια ότι μπο­ρούν να γίνουν πραγματικά ό,τι θέλουν –για­τροί, δικηγόροι, συγ­γραφείς– αλλά, α­νε­ξαρ­τή­τως του τι θέλουν να γίνουν, ένα κορίτσι πρέ­πει να είναι «καυτό». Τα κο­ρί­τσια είναι ορατά μόνο όταν φαίνονται «καυτά» κι έτσι α­να­γκά­ζο­νται να μοιάζουν και να συμπερι­φέρονται κατ’ αυτόν τον τρόπο, επειδή κανένα κορίτσι δε θέλει να είναι α­ό­ρα­το.

Από την άποψη της κουλτούρας, το πορνό αναδιαμορφώνει τη σημασία της σε­ξου­α­λι­κό­τη­τας. Οι ά­ντρες όλο και περισσότερο προσδοκούν από το ταίρι τους να κάνει πλή­ρη α­πο­τρί­χω­ση της γεννητι­κής της περιοχής, θέλουν το σεξ να μοιάζει με το σεξ στα πορνό και χάνουν την ικανότητα για τρυ­φερότητα. Μέσα από τις συ­νε­ντεύ­ξεις μου ανακάλυψα ότι όσο πε­ρισ­σό­τε­ρο πορνό βλέπουν οι ά­ντρες τόσο λιγότερο εν­δι­α­φέ­ρο­νται για το σεξ με έναν πραγματικό άν­θρω­πο και πως χρειάζονται όλο και πε­ρισ­σό­τε­ρο να φαντάζονται πορνογραφικές εικόνες προ­κει­μέ­νου να έχουν στύ­ση και ορ­γασμό. Το πορνό εποικίζει και κατακτά την αντρική σε­ξου­α­λι­κό­τη­τα.

ΠΗΓΗ: ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ (24.07.2011) / Χρόνης Πολυχρονίου

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου