Είστε σίγουροι ότι γνωρίζετε τι κάνουν οι εκπαιδευτικοί;

Της Sarah Blaine
Μαμά, πρώην δασκάλα, δικηγόρος

Όλοι γνωρίζουμε τι κάνουν οι εκπαιδευτικοί, έτσι δεν είναι; Άλλωστε ήμασταν όλοι μαθητές. Σχεδόν ο κάθε ένας από εμάς είμαστε προϊόν της δημόσιας εκπαίδευσης, ο καθένας μας κάθισε στα θρανία για δεκατρία χρόνια. Συναντήσαμε δεκάδες εκπαιδευτικούς. Είχαμε δασκάλους στο νηπιαγωγείο, στην πρώτη τάξη του δημοτικού, στην πέμπτη τάξη· και γυμναστές και δασκάλους καλλιτεχνικών και καθηγητές μουσικής. Είχαμε φυσικούς και κοινωνιολόγους, καθηγητές αγγλικών και μαθηματικών. Αν ήμασταν τυχεροί, είχαμε καθηγητές που δίδασκαν Λατινικά ή καθηγητές ισπανικών, φυσικής και ψυχολογίας. Εγώ είχα καθηγητή ακόμη και για «Δεξιότητες Επικοινωνίας». Είχαμε συμβούλους επαγγελματικού προσανατολισμού και διευθυντές και κάποιοι από εμάς είχαν δασκάλους ειδικής αγωγής.

Επομένως γνωρίζουμε τους εκπαιδευτικούς. Ξέρουμε τι συμβαίνει στις τάξεις και ξέρουμε τι κάνουν. Γνωρίζουμε ποιοι είναι αποτελεσματικοί, ξέρουμε ποιοι έμειναν στη μνήμη μας και ποιοι ήταν απαράδεκτοι. Ξέρουμε. Γνωρίζουμε ποιοι άλλαξαν τη ζωή μας προς το καλύτερο. Γνωρίζουμε και ποιοι άλλαξαν τη ζωή μας προς το χειρότερο. Η διδασκαλία, ως επάγγελμα, δεν έχει κάποιο μυστήριο. Δεν έχει καμία μαγεία. Δεν έχει κανέναν σεβασμό. Ήμασταν μαθητές και, ως εκ τούτου, γνωρίζουμε τους εκπαιδευτικούς. Τους διασύρουμε. Τους επικρίνουμε. Μπορούμε να τα κάνουμε καλύτερα από εκείνους. Άλλωστε, εμείς δουλεύουμε. Αυτοί διδάσκουν.

Κάνουμε λάθος. Πρέπει να τιμούμε τους εκπαιδευτικούς. Πρέπει να σεβόμαστε τους δασκάλους. Πρέπει να τους ακούμε. Πρέπει να σταματήσουμε να τους μειώνουμε με αυθαίρετες μετρήσεις και τις λεγόμενες αντικειμενικές εξετάσεις. Πάνω απ’ όλα, πρέπει να σταματήσουμε να σκεφτόμαστε ότι ξέρουμε τι σημαίνει διδασκαλία μόνο επειδή κάποτε υπήρξαμε μαθητές. Δεν ξέρουμε.

Ξόδεψα περισσότερο από έναν χρόνο για να πάρω το Master of Arts στη διδασκαλία. Μετά πέρασα δύο χρόνια διδάσκοντας σε ένα δημόσιο γυμνάσιο σε μια αγροτική περιοχή. Έμαθα ότι τα 13 χρόνια μου ως μαθήτρια σε δημόσιο σχολείο, τα 4 χρόνια μου ως φοιτήτρια σε ένα εξαιρετικό κολέγιο και ακόμη και η χρονιά μου ως μεταπτυχιακή φοιτήτρια στη σχολική εκπαίδευση, σε ένα από τα καλύτερα δημόσια πανεπιστήμια, δε μου έμαθαν πώς να διαχειρίζομαι μια τάξη, πώς να προσεγγίζω τους μαθητές, πώς να εμπνέω την αγάπη για μάθηση, πώς να διδάσκω. Δεκαοκτώ χρόνια ως μαθήτρια και δεν ήξερα τίποτα για τη διδασκαλία. Μόνο χρόνια εξάσκησης στην τάξη θα με έκαναν κανονική δασκάλα. Ειδικό. Κάποιος που να ξέρει πώς να εμπνέει τα παιδιά. Πώς να κάνει τη διαφορά. Πώς να διδάσκει.

Δεν έμεινα. Έφυγα. Πήγα στο σπίτι μου και έναν χρόνο αργότερα γράφτηκα στη Νομική. Πέρασα τις δικηγορικές εξετάσεις. Άρχισα την πρακτική μου σε ένα επιβλητικό μεγάλο δικηγορικό γραφείο. Τρία χρόνια ως φοιτήτρια νομικής δε με είχαν προετοιμάσει περισσότερο απ’ ό,τι τα 18 χρόνια μου ως φοιτήτρια με είχαν προετοιμάσει να διδάξω. Αλλά ακόμη και την πρώτη μου χρονιά ως εν ενεργεία δικηγόρος έβγαζα πέντε φορές περισσότερα από όσα έπαιρνα ως δασκάλα. Δούλεψα σκληρά την πρώτη μου χρονιά ως δικηγόρος. Αλλά δε δούλεψα τόσο σκληρά όσο είχα δουλέψει τη χρονιά που δίδαξα. Στην πραγματικότητα δε δούλεψα πιο σκληρά. Ίσως μάλιστα να δούλεψα και λίγο λιγότερο. Όμως συνέχισα να ασκούμαι. Συνέχισα να μαθαίνω.

Εννέα χρόνια μετά την αποφοίτησή μου από τη Νομική νομίζω ότι έχω κάποια ιδέα για το πώς να στέκομαι σε μια δίκη. Δεν είμαι η τέλεια δικηγόρος. Υπάρχουν πολλά περισσότερα που θα μπορούσα να μάθω, περισσότερα που θα μπορούσα να κάνω. Να αναπτύξω καλύτερα νομικά ένστικτα με την πάροδο του χρόνου. Θα μπορούσα να ακονίσω τη στρατηγική λογική μου. Θα μπορούσα να τα κάνω όλα καλύτερα, να είμαι καλύτερη. Να μάθω καλύτερα τον Νόμο. Να μάθω περισσότερες διαδικασίες. Αλλά ο νόμος είναι μια πρακτική, το δίκαιο είναι ένα επάγγελμα. Οι δικηγόροι αναμένεται να εξελίσσονται στην πορεία της σταδιοδρομίας τους. Οι δικηγόροι αποκτούν μεγαλύτερη ευθύνη, που την κερδίζουν με τον χρόνο. Οι νέοι καθηγητές αναλαμβάνουν την πλήρη ευθύνη την πρώτη ημέρα που πατούν το πόδι τους στην τάξη. Οι άνθρωποι που συναντώ έξω στον κόσμο με σέβονται τώρα ως δικηγόρο, ως επαγγελματία, εν μέρει επειδή η συντριπτική πλειοψηφία τους δεν έχει απολύτως καμία ιδέα για το τι πραγματικά κάνω.

Όλοι εσείς οι πρώην μαθητές, που δεν είστε εκπαιδευτικοί ή δικηγόροι, δε γνωρίζετε περισσότερα για τη διδασκαλία απ’ ό,τι γνωρίζετε για τη δικηγορία. Όλοι εσείς οι πρώην μαθητές δεν έχετε σχεδιάσει προγράμματα σπουδών, δεν έχετε σχεδιάσει μάθημα, δεν έχετε παρακολουθήσει συνεδριάσεις του συλλόγου διδασκόντων, δεν έχετε ετοιμάσει διαγωνίσματα, δεν έχετε βάλει βαθμούς μετά από αξιολόγηση, δεν έχετε παρακολουθήσει τη φοίτηση των μαθητών. Δεν έχετε διδάξει μαθητές, δεν έχετε επανεξετάσει τους στόχους σας και δεν έχετε δημιουργήσει ερωτήσεις για μελέτη. Δεν έχετε βάλει σε μαθητές εργασία για το σπίτι. Δε γράφετε καθημερινά τους στόχους του μαθήματος στον ασπροπίνακα. Δεν έχετε γράψει ποιήματα στον ασπροπίνακα. Δεν έχετε μάθει να γράφετε ευανάγνωστα στον πίνακα, ενώ ταυτόχρονα διασφαλίζετε ότι κανένας από τους μαθητές σας δε θα πετάξει μια καρέκλα έξω από το παράθυρο. Δεν έχετε σχεδιάσει μαθήματα που πέτυχαν. Δεν έχετε σχεδιάσει μαθήματα που απέτυχαν. Δεν έχετε μάθει να κρατάτε τους μαθητές ήσυχους κατά τη διάρκεια του μαθήματος…

Το πρόβλημα με τη διδασκαλία ως επάγγελμα είναι ότι κάθε ενήλικος πολίτης αυτής της χώρας πιστεύει ότι ξέρει τι κάνουν οι εκπαιδευτικοί. Ενώ δε γνωρίζουν. Έτσι δίνουν «λύσεις», αναπτύσσουν πολιτική, γράφουν άρθρα και πολιτικολογούν. Και δεν ακούν αυτούς που ξέρουν, αυτούς που μπορούν να διδάξουν. Τους δασκάλους.

Εκπαίδευση

ΠΗΓΗ: teleytaiothranio.blogspot.com (30.04.2016)

Κόλλα πέντε!

Θετική τροφοδότηση και ενθάρρυνση στο ξεκίνημα του μαθήματος: Η εκπαίδευση αλλιώς!

Σχολικά μαθήματα

ΠΗΓΗ: karidas2009.blogspot.com (14.03.2016)

Ενημέρωση σχετικά με την εποχική γρίπη

Από το Υπουργείο Παιδείας

Με αφορμή ερωτήματα σχετικά με την εμφάνιση της εποχικής γρίπης συστήνονται στις σχολικές μονάδες οι ακόλουθες οδηγίες με σκοπό να προληφθεί η εξάπλωσή της:

1 Παιδιά που εμφανίζουν συμπτώματα γρίπης αναμένουν, σε χώρο όπου δε θα έρχονται σε επαφή με άλλα άτομα, μέχρι να τα παραλάβουν οι γονείς ή οι κηδεμόνες τους, οι οποίοι θα πρέπει να ειδοποιούνται αμέσως.

2 Συστήνεται για την αποφυγή της εξάπλωσης της εποχικής γρίπης να τηρούνται οι κανόνες ατομικής υγιεινής, όπως:

Να αποφεύγεται η επαφή των χεριών με τα μάτια, τη μύτη και το στόμα για τη μείωση του κινδύνου μόλυνσης.

Να αποφεύγεται η κοινή χρήση των μολυβιών, των στιλό, των μαρκαδόρων και άλλων προσωπικών αντικειμένων.

Σε βήχα ή φτέρνισμα να καλύπτονται η μύτη και το στόμα με το μανίκι στο ύψος του αγκώνα ή με χαρτομάντιλο. Το χρησιμοποιημένο χαρτομάντιλο πρέπει να απορρίπτεται αμέσως μετά τη χρήση στους κάδους απορριμμάτων.

Τα παιδιά απαγορεύεται να πίνουν νερό απευθείας από τη βρύση με το στόμα.

Τα παιδιά και οι εργαζόμενοι πρέπει να πλένουν τακτικά τα χέρια με υγρό σαπούνι και νερό ή, εναλλακτικά, να χρησιμοποιούν αντισηπτικό αλκοολούχο διάλυμα ή χαρτομάντιλα με αλκοόλη.

Οι παραπάνω οδηγίες πρέπει να τηρούνται και από το προσωπικό των κυλικείων.

Παρακαλούνται οι διευθυντές σχολικών μονάδων να ενημερώσουν την εκπαιδευτική κοινότητα (μαθητές, εκπαιδευτικούς, Συλλόγους Γονέων και Κηδεμόνων).

Σχολική λειτουργία

ΠΗΓΗ: Εγκύκλιος Φ1/19740/Δ2/05.02.2016

Μαθητές υπό την πίεση βαθμοθηρίας και γονέων

Της Βασιλικής Χρυσοστομίδου
Δημοσιογράφος

Ακραία, χωρίς αμφιβολία, η ενέργεια ενός δασκάλου δημοτικού να στείλει στους γονείς των μαθητών του επιστολή, εξηγώντας πως βαθμολόγησε τα παιδιά με άριστα κατόπιν ισχυρών πιέσεων που του άσκησαν ορισμένοι εξ αυτών. Διευκρινίζοντας ότι η αξιολόγησή του δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα, διατυπώνει την ευχή τα παιδιά να καταφέρουν στο μέλλον να κατακτήσουν τους ίδιους βαθμούς με την αληθινή τους αξία.

Η επιστολή κυκλοφόρησε πρόσφατα στο διαδίκτυο, φέρνοντας τον εκπαιδευτικό σε ιδιαίτερα δύσκολη θέση στο εργασιακό του περιβάλλον (απειλήθηκε ακόμη και με ΕΔΕ), καθώς μια κίνηση καλοπροαίρετη, σύμφωνα με τον ίδιο, διέρρευσε χωρίς να το επιθυμεί, όταν μάλιστα ανάλογη πίεση δέχονται από τους γονείς εκπαιδευτικοί σε πολλά ελληνικά σχολεία.

Τι αποτυπώνει αλήθεια μια τέτοια κίνηση; Αν και υπερβολική αυτή καθεαυτή ως αντίδραση, μήπως τελικά η βαθμοθηρία είναι βαθύτερα ριζωμένη στο DNA των γονέων αλλά και των ίδιων των παιδιών; «Ωχ! Πήρα 19 Γεωγραφία. Ποιος την ακούει τώρα τη μάνα μου που δεν έφερα 20!» μονολογεί ο 12χρονος Γιάννης επιστρέφοντας το μεσημέρι από το σχολείο. «Καλά, εσύ πήρες 18, ο Γιώργος όμως σε πέρασε;» επιμένει να ανακρίνει κάθε φορά τον γιο της, μαθητή Α΄ Γυμνασίου, η κ. Κατερίνα. Η πραγματικότητα είναι κοινή σε μεγάλη μερίδα οικογενειών.

Από το Δημοτικό

Το άγχος της επίδοσης είναι πλέον ιδιαίτερα αισθητό. Η βαθμοθηρία ξεκινά νωρίς. Στις μικρότερες τάξεις εκδηλώνεται με την τελειομανία — να είναι το παιδί γραμμένο, τα τετράδια άψογα. Από την Ε΄ τάξη, κατά την οποία από το Άριστα ή το Καλά η βαθμολογία γίνεται αριθμητική, ο στόχος των υψηλών επιδόσεων μπαίνει στο κάδρο. Στο Γυμνάσιο το κυνήγι του βαθμού εντείνεται, ενώ στο Λύκειο εγκαθιδρύεται σε όλες τις εκφάνσεις της ζωής του εφήβου, που πελαγώνει και έχει εκρήξεις θυμού ή πανικού. Υποφέρει αλλά δεν ξέρει πώς αλλιώς να διαχειριστεί την κατάσταση, όντας εγκλωβισμένος σε μια «επένδυση στην τελειότητα».

Και οι γονείς; Είναι διατεθειμένοι να τα παραβλέψουν όλα, αρκεί να έρθει η επιτυχία στις εξετάσεις. «Εντάξει, μία χρονιά είναι, θα πιεστεί λίγο…», αποτυπώνει την κατάσταση η κ. Άντζελα Ματσακά, σχολική ψυχολόγος.

Τι εισπράττουν οι εκπαιδευτικοί από τους γονείς; «Το παιδί μου είναι πραγματικά ξεχωριστό. Απορώ πώς δεν το βλέπετε!», «Είναι το εξυπνότερο παιδί σε όλο το σχολείο!», «Καλό το 18, υπάρχει όμως και το 20…», «Είσαι ο καλύτερος κι απαιτείς από τον εαυτό σου μόνο το άριστα», «Ωραία, πήρε το παιδί μου 19. Ποιος είναι όμως ο μέσος όρος της τάξης;», μερικές από τις συνηθέστερες αντιδράσεις, σύμφωνα με την κ. Ιωάννα, φιλόλογο με πολυετή εμπειρία.

Ποιο είναι το «κρυμμένο μήνυμα» πίσω απ’ όλα αυτά κατά την ειδικό; «Συνήθως, αν και υπαρκτή η απαίτηση για υψηλούς βαθμούς, δεν εκφράζεται ρητά. Εκδηλώνεται με έντονο άγχος για τη μελέτη του παιδιού και πίεση, η οποία συχνά συνοδεύεται από λεκτική ή σωματική βία. Κι όταν έρχεται ο βαθμός, αν είναι καλός, διακρίνεις μια ικανοποίηση, σαν να ανήκει η επιβράβευση στον γονέα. Στην αντίθετη περίπτωση οι γονείς αντιδρούν με “μούτρα”, δείχνουν την απογοήτευσή τους. Ο λόγος; Ευθύνεται κυρίως η απουσία ρεαλιστικών προσδοκιών σε σχέση με τις επιδόσεις των παιδιών. Οι γονείς δε συνειδητοποιούν ότι κάθε παιδί έχει τη δική του νοημοσύνη, ιδιοσυγκρασία και κλίσεις. Δεν μπορούν όλα να ανταποκριθούν ή χρειάζονται έναν εναλλακτικό τρόπο μάθησης».

Ένας φαύλος κύκλος

Και πώς λειτουργούν τα παιδιά κάτω από την πίεση της βαθμοθηρίας; Όπως εξηγεί η κ. Ματσακά:

Παρουσιάζουν αγχώδεις εκδηλώσεις, τικ, τριχοτιλλομανία, χαμηλή αυτοεκτίμηση. Δίνουν μεγάλη έμφαση στην καταναγκαστικότητα, όπως το «πρέπει να τα κάνω όλα τέλεια». Απόρροια όλων αυτών η πεσμένη διάθεση, το κλάμα, η δυσκολία συγκέντρωσης και προσαρμογής, ίσως και η άρνηση για το σχολείο. Βλέπεις μαθητές της Γ΄ Δημοτικού να λένε «δεν είμαι καλός», «έκανα δύο λάθη, δεν αξίζω». Κυρίως τα πιο έξυπνα παιδιά, με αυτογνωσία, έχουν μεγάλη πρόσβαση σε τέτοιες σκέψεις.

Η κατάσταση επιδεινώνεται στην εφηβεία, καθώς υπεισέρχεται έντονα ο ψυχολογικός παράγοντας, οι ορμονικές και ψυχοσεξουαλικές αλλαγές. Εκεί το παιδί μπορεί να παρουσιάσει κατάθλιψη αλλά και απώλεια σχέσεων, να δυσκολεύεται δηλαδή να διατηρήσει φιλίες, να απομονωθεί, ενώ παράλληλα οι σχέσεις με τους γονείς γίνονται πολύ συγκρουσιακές. Αποτέλεσμα; Ένας φαύλος κύκλος: Το άγχος επίδοσης επηρεάζει την απόδοση των παιδιών και το αντίστροφο.

Ποιος ευθύνεται τελικά; Η ειδικός αποφαίνεται πως «το ίδιο το εκπαιδευτικό σύστημα στη χώρα μας ενισχύει τη βαθμοθηρία. Οι γονείς έχουν προσαρμοστεί σ’ αυτό, οπότε οι δύο πλευρές αλληλοτροφοδοτούνται».

Έμφαση στη μελέτη αντί για το αποτέλεσμα

«Επειδή η βαθμοθηρία καλλιεργείται συνήθως από νωρίς, καλό είναι οι γονείς να αλλάξουν εγκαίρως τον τρόπο νοηματοδότησης της επίδοσης», συμβουλεύει η κ. Ματσακά. Τι σημαίνει ο βαθμός; Σύμφωνα με την ίδια:

Δεν είναι παρά ένα μέσο για να ενισχυθεί η προσπάθεια του παιδιού. Δεν είναι αντανάκλαση της αξίας του, ούτε δείκτης της νοημοσύνης του, ενώ δεν εξασφαλίζει τη μελλοντική επιτυχία του στη ζωή. Αν το καταλάβει ο γονιός, θα το καταλάβει και το παιδί. Καλό είναι να δοθεί έμφαση στη διαδικασία της μελέτης αντί για το αποτέλεσμα, να αναδειχθεί η σημασία της γνώσης, προκειμένου να αποσυνδεθεί ο βαθμός από την «αξία» του μαθητή.

Ειδικά στο δημοτικό, αυτό γίνεται πολύ εύκολα, συσχετίζοντας τις σχολικές γνώσεις με την καθημερινή ζωή, με μια λειτουργικότητα (π.χ. χρήση μαθηματικών στα ψώνια ή στο μαγείρεμα).

Σημαντικό είναι, επίσης, να αμφισβητήσουμε όλη αυτή την «επένδυση στην τελειότητα», παύοντας να επισημαίνουμε διαρκώς τα λάθη. Ο χαμηλός βαθμός δείχνει ότι «μάλλον κάτι δεν πήγε καλά» και από κάτι τρομακτικό ή απειλητικό μετατρέπεται σε χρήσιμο μήνυμα που θα οδηγήσει στη βελτίωση.

Και το πιο σημαντικό: να προσαρμόσουν οι γονείς τις προσδοκίες τους στις πραγματικές δυνατότητες του παιδιού τους. Να το βοηθήσουν να δει τις ικανότητές του, για να τις αξιοποιήσει, αλλά και τις αδυναμίες του, ώστε να τις δουλέψει.

Σχολικά μαθήματα

ΠΗΓΗ: Η Καθημερινή (23.01.2016)
ΕΙΚΟΝΕΣ: plaidaccents.com, andreasdemetriouekpaideutikospsixologos@facebook

Ο ύπνος θρέφει τα παιδιά

Της Χριστίνας Σανούδου
Δημοσιογράφος

Δε θα ξεχάσω ποτέ το αίσθημα έκπληξης και τρόμου, με το οποίο ξυπνούσα τα χειμωνιάτικα πρωινά της παιδικής μου ηλικίας. Έξω δεν είχε ακόμα ξημερώσει και το αθώο μυαλό μου δυσκολευόταν να καταλάβει γιατί έπρεπε να εγκαταλείψω από τόσο νωρίς το ζεστό κρεβάτι μου για να βρεθώ σε μια τάξη γεμάτη εξίσου αγουροξυπνημένα και ανίκανα να συγκεντρωθούν παιδιά. Ξανά και ξανά οι ενήλικες μου υπενθύμιζαν ότι το σχολείο αποτελεί «προθάλαμο» της επαγγελματικής ζωής και καλά θα κάνω να συνηθίσω ή με διαβεβαίωναν πως όταν μεγαλώσω θα καταλάβω.

Αντίθετα με τις προβλέψεις τους, ουδέποτε κατάφερα να απαλλαγώ από τη φαντασίωση ενός κόσμου όπου οι δημόσιες υπηρεσίες έχουν ωράριο καταστημάτων, οι υπάλληλοι γραφείων προλαβαίνουν να απολαύσουν το πρωινό τους και οι μαθητές φτάνουν στο σχολείο ξεκούραστοι, με καθαρό μυαλό. Για χρόνια πίστευα πως αποτελούσε ένδειξη ανωριμότητας, φαίνεται όμως πως η «ουτοπία» μου έχει αρκετούς υποστηρικτές — κάποιους μάλιστα εντός της επιστημονικής κοινότητας. Τον Σεπτέμβριο του 2015 ο δρ Paul Kelley, ερευνητής του πανεπιστημίου της Οξφόρδης και ειδικός σε θέματα ύπνου, εξέπληξε το κοινό στο Βρετανικό Φεστιβάλ Επιστημών όταν πρότεινε στα δημοτικά σχολεία της χώρας να αρχίζουν το πρόγραμμά τους το νωρίτερο στις 8.30 και στα γυμνάσια να μεταθέσουν την ώρα έναρξης μαθημάτων κατά δύο με τρεις ώρες, επιτρέποντας στους εφήβους (που έχουν διαφορετικούς κιρκαδικούς ρυθμούς) να κερδίζουν δέκα ώρες επιπλέον ύπνου την εβδομάδα. «Είμαστε μια κοινωνία στερημένη από ύπνο, αλλά οι ηλικίες 14 με 24 εμφανίζουν μεγαλύτερες ελλείψεις από κάθε άλλο κομμάτι της κοινωνίας. Αυτό έχει σοβαρές επιπτώσεις στις επιδόσεις και στη σωματική και πνευματική υγεία», υπογράμμισε.

Όμως και οι μεγαλύτεροι φαίνεται ότι πλήττονται από την έλλειψη ύπνου. Σύμφωνα με τον δρα Kelley, τα άτομα από 24 έως 35 ετών κοιμούνται κατά μέσο όρο μία με μιάμιση ώρα λιγότερο από όσο έχει ανάγκη ο οργανισμός τους, ενώ μόνο μετά τα 55 προσαρμοζόμαστε εύκολα στο «τυπικό» ωράριο 8 π.μ. με 4 μ.μ. Πρόταση του ερευνητή είναι οι επιχειρήσεις να εφαρμόζουν κυλιόμενο ωράριο, συμβάλλοντας έτσι στη μείωση των ατυχημάτων στους δρόμους και σηματοδοτώντας το τέλος των περιόδων αιχμής στις πόλεις.

Σχολική λειτουργία

ΠΗΓΗ: Η Καθημερινή (29.09.2015)

Ακροβάτες μεταξύ offline και online ζωής

Η χρήση των νέων μέσων κάνει το άτομο να αποκτά μια ηλεκτρονική προσωπικότητα με ό,τι αυτή μπορεί να συνεπάγεται

Του Μανώλη Ανδριωτάκη
Συγγραφέας, αρθρογράφος, blogger

Το διαδίκτυο τείνει να γίνει δεύτερη φύση. Είναι μια προέκταση του εαυτού μας, ένα μέσο ενσωματωμένο στην εργαλειοθήκη της καθημερινής μας επιβίωσης. Μπορεί ως εργαλείο να μην έχει μεγάλη ιστορία, αλλά η διείσδυσή του σε κρίσιμα πεδία του βίου γίνεται όλο και πιο αισθητή. Το διαδίκτυο είναι ο νέος κοινός μας τόπος, η νέα κοινή μας επικράτεια. Από τη στιγμή που ο καθένας μπορεί να κυκλοφορεί με μια φορητή συσκευή στα χέρια του και να είναι διαρκώς διασυνδεδεμένος, αναδύεται στην επιφάνεια ένα νέο αίτημα, μια νέα πρόκληση: Πώς θα ισορροπήσουμε την offline ζωή με την online ζωή; Πώς θα δραπετεύσουμε από τις ψευδαισθήσεις που πωλούνται αφειδώς τόσο εντός όσο κι εκτός των δημοφιλών δικτύων; Είναι απαραίτητο άλλοτε να δαιμονοποιούμε και άλλοτε να εξιδανικεύουμε τις επιλογές μας ή έχουμε κι εναλλακτικές;



Το βέβαιο είναι ότι στις νέες προκλήσεις δεν μπορείς να απαντάς με παλιά εργαλεία σκέψης. Ναι, θα χρησιμοποιήσω το διαδίκτυο για να επικοινωνήσω, να ενημερωθώ, να ψυχαγωγηθώ, να εκφραστώ, ακόμη και να «χαζολογήσω», αλλά θα το πράξω με συνείδηση, με νόημα, με πνευματική εγρήγορση, με αυτεπίγνωση. Είναι τέτοια η ρευστότητα κι η πλαστικότητα του μέσου, η δύναμή του να σε κάνει να χάνεσαι και να ξεχνιέσαι, που χρειάζεται διαρκώς να στοχάζεσαι τη θέση σου εντός του. Δεν είναι εύκολο, δεν περιέχεται στις οδηγίες χρήσης του. Ακόμη και η πιο αθώα καθημερινή πλοήγηση, με τη μονότονη περιοδικότητα και κανονικότητά της, μπορεί να προσδώσει στον χρήστη χαρακτηριστικά επίκτητης προσωπικότητας ή, αλλιώς, αυτό που ο καθηγητής Ψυχιατρικής στο Πανεπιστήμιο του Στάνφροντ Elias Abejaoude αποκαλεί «ηλεκτρονική προσωπικότητα».

Παθογένειες και κριτική συμμετοχή

Η ηλεκτρονική προσωπικότητα δεν είναι ένα θεωρητικό σχήμα. Προκύπτει από την εικονική περιήγηση του χρήστη στο διαδίκτυο και φέρει συγκεκριμένες παθογένειες, οι οποίες, αν δεν αντιμετωπιστούν, καταλήγουν σε παθολογίες. Καθώς όμως βρισκόμαστε σε μια εν εξελίξει κατάσταση, καμία σχετική ασθένεια δεν έχει το κατάλληλο φάρμακο. Στο βιβλίο του «Virtually you: The traits of e⁠-⁠personality» (Norton, 2011) ο Abejaoude αποφαίνεται ότι οι χρήστες των μέσων κοινωνικής δικτύωσης συμβάλλουν οικειοθελώς σε ένα μεγάλο κοινωνικό πείραμα, του οποίου τα αποτελέσματα δεν είναι κανείς σε θέση να γνωρίζει σήμερα. Επομένως, η συνετή στάση απέναντι στο φαινόμενο αυτό μπορεί να είναι μια πιο κριτική συμμετοχή.

Για να εξασφαλίσουμε ένα ικανό επίπεδο ψυχικής και πνευματικής υγείας και να αντισταθμίσουμε τα ελλείμματα που προκαλούνται από την εκτεταμένη χρήση του διαδικτύου, θα χρειαστεί να αντισταθούμε σε πολύ ανθρώπινες παρορμήσεις, έχοντας πάντα στο μυαλό μας ότι στο διαδίκτυο ικανοποιούμε πραγματικές ανάγκες κι επιθυμίες. Ο Abejaoude, περιγράφοντας τα ανησυχητικά χαρακτηριστικά της ηλεκτρονικής προσωπικότητας, προτείνει μια σύγχρονη μορφή «γνώθι σαυτόν». Πιο συγκεκριμένα, θα χρειαστεί να αντιμετωπίσουμε μια σειρά πυρηνικών ιδιοτήτων του είδους μας, οι οποίες πυροδοτούνται και μεγεθύνονται μέσω της συμμετοχής μας στα διαδικτυακά μέσα. Τέτοιες είναι η ψευδαίσθηση του μεγαλείου, ο ναρκισσισμός, η καθημερινή μνησικακία, οι ψυχαναγκασμοί, ο εθισμός, η ανωριμότητα, οι επιδερμικές σχέσεις, η αυταπάτη της γνώσης, η απώλεια της ιδιωτικότητας.

Πώς θα αυτοθεραπεύσουμε την ψευδαίσθηση του μεγαλείου που μας προσφέρει η απόκτηση δημόσιου βήματος στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης; Με την ταπεινότητα, με την επίγνωση ότι η γνώμη του άλλου είναι εξίσου βαρύνουσα και σοβαρή. Με την ενσυναίσθηση θα αμβλύνουμε πολύ και τις υπόλοιπες παθογένειες που αφορούν την έλλειψη φυσικής επαφής με τον άλλο. Μπαίνοντας συνειδητά στη θέση του, μειώνουμε τις πιθανότητες να υποκύψουμε στην επιδειξιομανία και τον κυνισμό, ενώ απομακρυνόμαστε και από την κοινότοπη τάση να φερόμαστε με σκληρότητα σε ανθρώπους που δε γνωρίζουμε.

Δεν είναι μόνο ο εθισμός

Μπορούμε να αντιμετωπίσουμε τους ψυχαναγκασμούς που μας επιβάλλει η διαδικτυακή χρήση με ελεγχόμενη αυτοσυγκράτηση, καθορισμένες «δίαιτες» και «ψηφιακές αποτοξινώσεις». Πιθανώς έτσι να αντιμετωπίσουμε την «υπερσύνδεση», τους αφόρητους περισπασμούς και τον εθισμό. Ο τελευταίος προβάλλεται δυσανάλογα περισσότερο ως αποσταθεροποιητικός παράγοντας της προσωπικότητας, ενώ η καλπάζουσα ανωριμότητα, ο πειρασμός του τρολαρίσματος, η ένδεια της γλώσσας, η επιρρέπεια στη χαμέρπεια και η αυταπάτη της γνώσης παρουσιάζονται ως ελάσσονες ή παρεμπίπτουσες πτυχές, κάτι σαν παράπλευρες αλλά ανεκτές απώλειες. Για όλα αυτά το πιστοποιημένο φάρμακο είναι η μελέτη, η επαφή με το διαφορετικό, η νοηματοδότηση των σχέσεών μας και της επαφής μας με τον κόσμο.

Διαδίκτυο - Οθόνες

ΠΗΓΗ: Η Καθημερινή (05.09.2015)

Κάποια παιδιά είναι ήρωες

Από «Το χαμόγελο του παιδιού»

Η κακοποίηση των παιδιών είναι υπόθεση όλων μας 1. Κάποια παιδιά είναι ήρωες 2. Τα παιδιά δεν είναι καρτούν 3. Μακάρι να ήταν ζώα!

ΠΗΓΗ: hamomilaki.blogspot.com