25 Φεβρουαρίου 2018

Κρατώντας τις σχολικές τσάντες «ομήρους»

(δημοσιογράφος, συγγραφέας)

Η δράση «Η τσάντα στο σχολείο» ουσιαστικά επιβάλλει σε όλα τα παιδάκια της χώρας να α­φή­νουν την τσάντα με τα βιβλία και τα πράγματά τους στο σχολείο για ένα Σαβ­βα­το­κύ­ρια­κο κά­θε μήνα. Ή, για να το πούμε με άλλα λόγια, το Υπουργείο απαγορεύει στα παιδάκια του δη­μο­τι­κού να πάρουν την τσάντα στο σπίτι τους μία Παρασκευή κάθε μήνα. Εκ πρώτης ό­ψε­ως ακούγεται παλαβό κι ακατανόητο. Δε βγάζει νόημα. Ωστόσο, η εγκύκλιος περιέχει ε­κτε­νή αιτιολόγηση της δράσης, μια αι­τι­ο­λό­γη­ση που την κάνει να μοιάζει λιγότερο παλαβή και πε­ρισ­σό­τε­ρο ύποπτη. «Η παραμονή της τσάντας στο σχολείο», λέει η εγκύκλιος, «δεν α­πο­τε­λεί μια συμβολική παρέμβαση, αλλά επιδιώκεται οι μαθητές και οι μαθήτριες να μην α­σχο­λού­νται με την προετοιμασία μαθημάτων κατά τη διάρκεια αυτού του Σαββατοκύριακου». Πα­ρα­κά­τω το­νί­ζε­ται ότι «η δράση υλοποιείται με σεβασμό στις ανάγκες της παιδικής ηλικίας, με γνώ­μο­να την πολύπλευρη ανάπτυξη των παιδιών της σχολικής ηλικίας (συναισθηματική, κοι­νω­νι­κή και ψυχοκινητική) και με σκοπό να υποστηρίξει ουσιαστικά τον μειωμένο χρόνο δη­μι­ουρ­γι­κής ε­πα­φής και επικοινωνίας γονέων-παιδιών» και επιπλέον «η συγκεκριμένη δρά­ση συμ­βάλ­λει σε μια γενικότερη επανεκτίμηση της σημασίας και του ρόλου των εργασιών στο σπίτι σε σχέ­ση με τον ελεύθερο χρόνο των μαθητών και των μαθητριών».

Με άλλα λόγια, η συγκεκριμένη δράση δεν αποσκοπεί στο να κρατήσει τις τσάντες κλει­δω­μέ­νες στα σχολεία ένα Σαββατοκύριακο, αλλά στο να απαγορεύσει στα παιδάκια να διαβάσουν μα­θή­μα­τα το συγκεκριμένο Σαββατοκύριακο. Και δεν αρκείται στην καθοδήγηση προς τους δα­σκά­λους, για παράδειγμα, να μη δώσουν εργασίες στα παιδάκια εκείνο το συγκεκριμένο Σαβ­βα­το­κύ­ρια­κο. Αυτό δεν είναι αρκετό. Η τσάντα κρατείται στο σχολείο ως όμηρος, ώστε κι αν α­κό­μη περάσει από το μυαλό κανενός παιδιού η ιδέα να ανοίξει ένα βιβλίο έτσι, από μόνο του, ή να πάρει ξέρω γω μια γόμα από την κασετίνα, να μην μπορεί.

Αυτό το αλλοπρόσαλλο μέτρο είναι κατά τη γνώμη μου χαρακτηριστικότερο δείγμα γραφής του Υπουργείου Παιδείας από άλλα, καθώς συνδυάζει μια σειρά από χαρακτηριστικά (προ­χει­ρό­τη­τα, έλλειψη σχεδιασμού και στρατηγικής, αφηρημένη ιδεοληψία, αβάσιμη αίσθηση αυ­θε­ντί­ας, νοοτροπία κρατισμού και επιβολής, ψήγματα αγαθών προθέσεων, αφέλεια) που φαί­νο­νται και στα υπόλοιπα δείγματα γραφής του συγκεκριμένου Υπουργείου τα τελευταία χρό­νια, αλλά πιο αποσπασματικά.

Θα προσέξατε ίσως ότι μέσα στην παρένθεση από πάνω έχω και τις «αγαθές προθέσεις». Η ι­σορ­ρο­πί­α του ελεύθερου χρόνου για τα παιδιά είναι πράγματι πολύ σημαντικό θέμα. Σε άλ­λες χώρες ο σεβασμός του ελεύθερου χρόνου των παιδιών είναι προτεραιότητα του εκ­παι­δευ­τι­κού συστήματος, όμως εξασφαλίζεται από τον προσεκτικό σχεδιασμό του προ­γράμ­μα­τος σπουδών και όχι από την επιβολή υποχρεωτικού ελεύθερου χρόνου ή την 48ωρη α­πα­γω­γή κασετίνων. Αλλά το σημαντικότερο είναι η πεποίθηση που προκύπτει από αυτή τη μι­κρή, ταπεινή δράση: πως ολόκληρη η ανάπτυξη των παιδιών, ακόμη και εκτός σχολείου, α­κό­μη και η διαχείριση του ελεύθερου χρόνου τους, είναι αρμοδιότητα του Υπουργείου Παι­δεί­ας. Η αντίληψη ότι το κράτος δεν έχει λόγο μόνο στο τι θα μαθαίνουν τα παιδιά στο σχο­λεί­ο αλ­λά και στο πότε θα τα μαθαίνουν, καθώς και στο πότε δε θα μαθαίνουν. Αυτή η νο­ο­τρο­πί­α α­φε­νός θεωρεί a priori ανίκανους τους γονείς να ρυθμίσουν τι κάνουν τα παιδιά τους, πότε και πόσο παί­ζουν, και αφετέρου θεωρεί ότι αυτή η ανικανότητα δεν αντιμετωπίζεται, ας πού­με, με ενημερωτικό υλικό ή δράσεις επιμόρφωσης των γονέων, αλλά με την απαγωγή της σχο­λι­κής τσάντας, των βιβλίων, των ντοσιέ και της κασετίνας των παιδιών για δυο ημέρες.

Βεβαίως, δεν είναι μια πάρα πολύ σημαντική δράση, γι’ αυτό και πολύς κόσμος δεν την έχει πά­ρει χαμπάρι. Είναι ένα μικρό πραγματάκι, το οποίο όμως έρχεται και προστίθεται σε μυ­ριά­δες άλλα μικρά πραγματάκια που ενισχύουν και μπαλώνουν από παντού το διαχρονικό, στρε­βλό, ελληνικό «κάν’ το μόνος σου» κρατικοδίαιτο μοντέλο.

ΠΗΓΗ: Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ (19.01.2018)


ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: σχολική τσάντα

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου