2 Μαΐου 2016

Γονείς ελικόπτερα

Συνέντευξη με τον Γιόζεφ Κράους
(πρόεδρος συνδικάτου εκπ/κών της Γερμανίας, διευθυντής Λυκείου,
ψυχολόγος, συγγραφέας του βιβλίου «Γονείς ελικόπτερα»)

Ποιοι είναι «οι γονείς ελικόπτερα»;

Είναι γονείς οι οποίοι σαν ιπτάμενα ραντάρ υπερίπτανται κάθε στιγμή πάνω από τα παιδιά τους και εί­ναι έτοιμοι να επέμβουν για να τα «σώσουν». Συνήθως σηκώνουν πολλή σκόνη και η εμφάνισή τους γίνεται πάντοτε με θόρυβο. Μεταξύ αυτών των γονιών μπορεί κανείς να δι­α­κρί­νει τα «ε­λι­κό­πτερα διάσωσης», «τα ελικόπτερα άμεσης επέμβασης» και «τα ελικόπτερα με­τα­φο­ράς». Τους συ­να­ντάμε στα νηπιαγωγεία, στα σχολεία, στους συλλόγους και στα ι­α­τρεί­α.

Δεν υπήρχαν πάντα τέτοιοι γονείς ή είναι φαινόμενο του καιρού μας;

Μεμονωμένες περιπτώσεις υπήρχαν και πριν. Υπάρχει όμως σημαντική αύξηση στη Δύση, ό­πως και στην Ασία. Πριν από μερικά χρόνια οι «γονείς ελικόπτερα» ανήκαν στην ανώτερη τά­ξη. Κατά τη γνώ­μη μου τους συναντά κανείς πια και στη μεσαία τάξη. Εκτιμώ ότι οι «γονείς ε­λι­κό­πτε­ρα», όπως και άλλες ακραίες περιπτώσεις γονιών (π.χ. εκείνοι που παραμελούν τα παι­διά τους), είναι πε­ρί­που το ένα τρίτο των γονιών. Ευτυχώς τα δύο τρίτα είναι συ­νερ­γά­σι­μοι, κανονικοί, φυσιολογικοί άν­θρω­ποι.

Σε τι οφείλεται η αύξηση του αριθμού των «γονιών ελικόπτερα»;

Ένας λόγος είναι ότι αυξάνεται ο αριθμός των οικογενειών με ένα παιδί. Επίσης, το γεγονός ό­τι πολ­λοί πλέον γίνονται γονείς σε μεγαλύτερη ηλικία. Οι μεγαλύτεροι σε ηλικία γονείς είναι πο­λύ «προ­γραμ­ματισμένοι», με λιγότερο αυθορμητισμό και μικρότερη ενσυναίσθηση. Ταυ­τό­χρο­να πα­ρα­τη­ρεί­ται μια όλο και μεγαλύτερη ψυχολογικοποίηση της ανατροφής των παιδιών. Αυ­τό οφείλεται σε μια πραγματική πλημμυρίδα της λεγόμενης βιομηχανίας συμβουλευτικής, μέ­σω του έντυπου και η­λε­κτρο­νι­κού τύπου.

Μέσα σ’ όλα αυτά πρέπει να προσθέσουμε και τον φόβο που προκαλείται από τις έρευνες που «δι­α­πι­στώ­νουν» ότι οι Γερμανοί μαθητές υστερούν σε σχέση με τους συνομηλίκους τους πα­γκο­σμί­ως κι ότι αν δε φοιτήσουν στο ανώτερο σχολείο ή στα πανεπιστήμια, δεν έχουν κα­μιά ελπίδα στον πα­γκό­σμιο ανταγωνισμό.

Ποια είναι η εξέλιξη των παιδιών αυτών των γονέων;

Τα παιδιά αυτά, ενώ αναπτύσσουν έντονες φιλοδοξίες, από την άλλη δυσκολεύονται να α­να­λά­βουν ευ­θύνες. Δυσκολεύονται στην πραγματικότητα να ενηλικιωθούν και περνάνε μια πα­ρα­τε­τα­μέ­νη ε­φη­βεί­α, δεν αποκτούν πραγματική αυτονομία από τους γονείς. Όπως κα­τα­λα­βαί­νε­τε, αυτά τα παιδιά γί­νο­νται στη συνέχεια και προβληματικοί σύζυγοι.

Τα σημερινά παιδιά είναι διαφορετικά από τα παιδιά των προηγούμενων γενεών;

Η υπερπροστατευτική παιδαγωγική έχει κάνει τα παιδιά διαφορετικά. Η ακτίνα δράσης των ση­με­ρι­νών δεκάχρονων παιδιών από τα δύο με τρία χιλιόμετρα που ήταν παλιότερα έχει πε­ρι­ο­ρι­στεί στα 200 με 300 μέτρα (ΣΗΜ. 1). Πολλά παιδιά που υπερπροστατεύονται δεν τους ε­πι­τρέ­πε­ται, για πα­ρά­δειγ­μα, να σκαρφαλώσουν σε ένα δέντρο και μεταφέρονται με το αυ­το­κί­νη­το μέχρι την πόρτα του σχολείου (ΣΗΜ. 2). Έτσι δε μαθαίνουν μόνα τους να διαχειρίζονται τους κινδύνους.

Το τηλεοπτικό στερέωμα, από την άλλη, τρομοκρατεί ότι παντού υπάρχουν κίνδυνοι και ότι το κα­κό κα­ρα­δοκεί. Οι στατιστικές, βέβαια, δείχνουν ακριβώς το αντίθετο. Για παράδειγμα, ο α­ριθ­μός των νε­κρών από τροχαία από τη δεκαετία του 1970 έχει μειωθεί κατά 80% (ΣΗΜ. 3).

Εκτός από γονείς, υπάρχουν και παππούδες ελικόπτερα;

Όπου συμμετέχω σε ημερίδες με θέμα τους «γονείς ελικόπτερα» έρχονται και πολλοί παπ­πού­δες. Με­ρι­κοί όντως κακομαθαίνουν τα εγγόνια τους. Υπάρχουν όμως και πολλοί οι ο­ποί­οι α­ντι­με­τω­πί­ζουν με έντονο σκεπτικισμό την ανατροφή των σημερινών παιδιών.

Ποιος είναι ο αντίλογος στους «γονείς ελικόπτερα»;

Κατά την άποψή μου η ανατροφή των παιδιών είναι μια υπόθεση που έχει κάποια όρια στον προ­γραμ­μα­τι­σμό. Πρέπει να βρίσκει κανείς τη χρυσή τομή μεταξύ του «καθοδηγώ» και του «α­φή­νω να α­να­πτυχθεί». Οι γονείς δεν πρέπει, από φόβο ότι θα χάσουν την αγάπη των παι­διών τους, να τα α­φή­νουν να κάνουν ό,τι θέλουν. Θα πρέπει να τους επιτρέψουμε να παίρ­νουν πρωτοβουλίες. Ακόμη κι αν αποτύχουν, θα μάθουν να διαχειρίζονται την απογοήτευση και την αποτυχία τους. Πρέπει να τα εμπιστευτούμε, γιατί έτσι θα αποκτήσουν αυτοεκτίμηση, θα γίνουν υπεύθυνα και θα εξελίσσονται με εμπιστοσύνη στον εαυτό τους.

Επίσης, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι το χιούμορ παίζει σημαντικό ρόλο στην ανατροφή των παι­διών. Το χιούμορ ακτινοβολεί ζεστασιά, δημιουργικότητα και καλοσύνη. Δίνει μια ευκαιρία να α­ντι­με­τω­πί­ζου­με πιο ψύχραιμα τις ανεπάρκειες και τις δυσκολίες μας.

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ:
1. Στις ελληνικές πόλεις μάλλον έχει μηδενιστεί.
2.Πάνω στο ίδιο θέμα έχει ενδιαφέρον η επιστολή που έστειλε στην εφημερίδα «Stuttgarter Zei­tung» ο διευθυντής του Δημοτικού σχολείου της πόλης Bad Cannstatt, διαμαρτυρόμενος για τη συ­­μπε­ρι­φο­ρά των γονιών του σχολείου. Γράφει χαρακτηριστικά: «Καθημερινά πολλοί γο­νείς φέρ­νουν τα παιδιά τους με το αυτοκίνητο μέχρι την είσοδο του σχολείου, όπου παρ­κά­ρουν πα­ρά­νο­μα πα­ρε­μπο­δί­ζο­ντας την ασφαλή είσοδο των μαθητών. Στη συνέχεια ξε­φορ­τώ­νουν τσάντες και παιδιά και τα α­κο­λου­θούν κουβαλώντας τις τσάντες μέσα στις τάξεις, όπου και περιμένουν να βγά­λουν τα μπουφάν των παιδιών και να τα κρεμάσουν στις κρεμάστρες. Με την ευκαιρία ψά­χνουν και τους εκπαι­δευ­τι­κούς για να ρωτήσουν διάφορα πράγματα. Η κα­τά­στα­ση είναι α­πί­στευ­τη και απαράδεκτη».
3. Ακόμη και στην περίπτωση της παιδικής κακοποίησης οι έρευνες δείχνουν ότι κατά 90% συμ­βαί­νει στο στενό οικογενειακό πε­ρι­βάλ­λον και όχι έξω από αυτό, αναφέρει ο Γιόζεφ Κρά­ους σε άλ­λη συ­νέ­ντευ­ξή του.


ΠΗΓΗ: www.alfavita.gr (10.04.2016)

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου