29 Οκτωβρίου 2012

Γιατί φοβούνται τα μαθηματικά;

Τα μαθηματικά είναι άκρως απαραίτητα για μια επιτυχημένη επαγγελματική ζωή. Γίνονται όλο και πιο αναγκαία στη ζωή μας, καθώς η τεχνολογική επανάσταση έχει δημιουργήσει ένα περιβάλλον ό­που όσοι έχουν δυσκολίες με τις μαθηματικές έννοιες θα αποκλείονται σταδιακά από τις σημαντικές θέσεις στην αγορά εργασίας.

Την ίδια στιγμή όμως η μαθηματικοφοβία αποτελεί ένα ευρέως διαδεδομένο φαινόμενο. Το άγχος, ο φόβος και η ανασφάλεια που αισθάνονται τα παιδιά για τα μαθηματικά προξενείται πολύ συχνά από τις αρνητικές εμπειρίες τους στο μάθημα των μαθηματικών και επηρεάζει άμεσα την επίδοσή τους, μειώνοντάς τη στο ελάχιστο.


Το φαινόμενο, όπως υποστηρίζουν οι ειδικοί επιστήμονες, οφείλεται κατά κύριο λόγο στους εκπαι­δευτικούς, στον τρόπο που διδάσκεται το μάθημα, στα «άχαρα» βιβλία των μαθηματικών αλλά και στο οικογενειακό περιβάλλον. Όπως λένε οι εκπαιδευτικοί, όταν τα παιδιά «μάθουν» από μικρά, δη­λαδή από το δημοτικό σχολείο, να φοβούνται τα μαθηματικά, το πιθανότερο είναι ότι δε θα πά­ψουν ποτέ να τα φοβούνται, θα έχουν χαμηλές επιδόσεις και πάντα θα νιώθουν δέος μπροστά σε ένα πρόβλημα, κάτι που θα έχει συνέπειες και στο επαγγελματικό τους μέλλον.

Στην προσέγγιση του μαθήματος λειτουργούν αρνητικά τρεις παράγοντες:
● Η μαθηματική γλώσσα απέχει πολύ από τη φυσική καθημερινή γλώσσα. Η ειδική ορολογία των μαθηματικών και τα αφηρημένα σύμβολα δυσκολεύουν τους μαθητές να κατακτήσουν τις διάφορες έννοιες.
● H ιδιαίτερη φύση του μαθήματος, με την αλυσιδωτή σειρά των εννοιών και την πυραμιδωτή-πα­ραγωγική ανάπτυξή τους, προξενεί ένταση στα παιδιά και δυσχεραίνει τη μαθησιακή διαδικασία σε περίπτωση δημιουργίας κενών.
● Εδώ και χιλιάδες χρόνια έχει καλλιεργηθεί φόβος για τα μαθηματικά και έχει εδραιωθεί η πεποί­θηση ότι αποτελούν κτήμα των λίγων και εκλεκτών.

Οι μαθηματικοί, ωστόσο, πιστεύουν ότι το πρόβλημα προέρχεται κατά το μεγαλύτερο ποσοστό α­πό τον τρόπο που διδάσκονται τα μαθηματικά, από την προβληματική διδασκαλία και συμπερι­φο­ρά των διδασκόντων. Η αποτελεσματική διδασκαλία δεν πρέπει να στηρίζεται στην απομνημόνευση και στην αποστήθιση αλλά στην κατανόηση μέσω της ενεργητικής συμμετοχής και στη διαδικασία ανα­κάλυψης και κατασκευής της μαθηματικής γνώσης. Ακόμη και η διαδικασία αξιολόγησης των παι­διών, η ασκησιομανία και η βαθμοθηρία λειτουργούν επιβαρυντικά.

Τι πρέπει να προσέχουν οι εκπαιδευτικοί

1. Να μη μαλώνουν τους μικρούς μαθητές όταν κάνουν λάθη στις ασκήσεις ή όταν δεν καταλαβαί­νουν κάτι, αλλά να προσπαθούν να τους πείσουν, με ήρεμο τρόπο, να ξανασκεφτούν καλύτερα το πρόβλημα.

2. Να τους τονίζουν ότι ακόμη και οι μεγάλοι μαθηματικοί έκαναν λάθη, αλλά από αυτά τα λάθη μάθαιναν και γίνονταν καλύτεροι.

3. Να επιβραβεύουν κάθε προσπάθεια, ακόμη και όταν δεν είναι επιτυχημένη, και να χρησιμοποι­ούν τεχνικές για να ενδιαφέρονται για το μάθημα και να συνεχίζουν τις προσπάθειες.

4. Να τους δίνουν αρχικά εύκολες ασκήσεις, ώστε να τονώνεται η αυτοπεποίθησή τους.

5. Να δίνουν στα παιδιά επαρκή χρόνο για να κάνουν τις εργασίες και να μην τα πιέζουν.

6. Να δημιουργούν ομάδες μαθητών που θα εργάζονται πάνω σε μαθηματικά προβλήματα.

7. Να χρησιμοποιούν εκπαιδευτικό υλικό για τη μετάβαση από το συγκεκριμένο στο αφηρημένο.

8. Να ενθαρρύνουν τους μαθητές να προσεγγίζουν το πρόβλημα με πολλούς και διαφορετικούς τρό­πους.

9. Να ωθούν τα παιδιά που έχουν δυσκολία να ξαναδιατυπώνουν ένα πρόβλημα με τα δικά τους λό­για, προκειμένου να εντοπιστούν πιθανές παρανοήσεις.

10. Να χρησιμοποιούν «μαθηματικά παιχνίδια», ώστε να κάνουν το μάθημα ευχάριστο και ελκυστι­κό. Αυτό είναι απαραίτητο ιδίως στα παιδιά του Δημοτικού.


► ΠΗΓΗ: ΕΘΝΟΣ (20.10.2012), από τη Νικολίτσα Τρίγκα (απόσπασμα)