9 Νοεμβρίου 2010

Τα παιδιά δεν είναι παιχνίδια

Από τη Βικτωρία Πρεκατέ
(εκπαιδευτικός, ψυχολόγος, συγγραφέας, πρόεδρος του μη κερδοσκοπικού
σωματείου «Μέντορας για την Παιδική Προστασία και Ευημερία»)

1. Παραμέληση

Όταν οι γονείς δεν παρέχουν την αναγκαία φροντίδα για την ασφάλεια και υγιή ανάπτυξη των παι­διών, είτε σκόπιμα είτε άθελά τους, τα παιδιά υφίστανται παραμέληση.

Παραδείγματα:

● Όταν οι γονείς διώχνουν το παιδί από το σπίτι, όταν το στέλνουν να μείνει με άλλους για μεγάλο διάστημα, όταν το εγκαταλείπουν μόνο του έξω, όταν του αρνούνται ή καθυστερούν να του παρέ­χουν ιατρική βοήθεια, όταν το παραμελούν στην καθαριότητα, τροφή, ντύσιμο, όταν το αφήνουν μόνο στο σπίτι με κίνδυνο για ατύχημα.

● Όταν οι γονείς δε νοιάζονται να μάθουν πού βρίσκεται το παιδί, όταν αδιαφορούν να το προστα­τέψουν από τη χρήση αλκοόλ/ναρκωτικών, όταν αδιαφορούν για παραβατικές συμπεριφορές του, όταν δεν του παρέχουν κατάλληλο έπαινο, τρυφερότητα και υποστήριξη.

● Όταν οι γονείς αρνούνται να παρακολουθήσει το παιδί την υποχρεωτική εκπαίδευση, όταν δεν του παρέχουν την αναγκαία ειδική εκπαιδευτική αγωγή, όταν δεν κάνουν τίποτα για να εμποδίσουν τις κοπάνες από το σχολείο.

● Όταν η έγκυος μητέρα καταναλώνει αλκοόλ ή ναρκωτικά.

2. Βία στο ζευγάρι

● Τα παιδιά τραυματίζονται απλώς και μόνο βλέποντας τον ένα γονιό να κακοποιείται από τον άλ­λο. Οι επιπτώσεις είναι το ίδιο σοβαρές σαν να είχε κακοποιηθεί το ίδιο το παιδί.

● Τα παιδιά τείνουν να πιστεύουν ότι η βία είναι δικό τους φταίξιμο: «Εγώ φταίω που οι γονείς μου τσακώνονται. Αν δεν είχα γεννηθεί, όλα θα ήταν καλά».

● H βία μεταξύ των γονιών μπορεί να προκαλέσει στα παιδιά άγχος, υπερδιέγερση, κρίσεις πανι­κού, διαταραχή μετατραυματικού στρες, αδυναμία συγκέντρωσης, απώλεια προσοχής, πτώση της σχολικής επίδοσης, διαταραχές συμπεριφοράς, παραβατικότητα.

● Τα παιδιά υποφέρουν από ανάμικτα συναισθήματα απέναντι στον γονιό-δράστη: τον αγαπούν, αλλά ταυτόχρονα και τον μισούν που τον βλέπουν να πληγώνει τον άλλο γονιό με τέτοιο τρόπο.

ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ:
(α) Να ακούτε τα παιδιά, να τους δίνετε τον χώρο να εκφράζουν τα συναισθήματά τους.
(β) Μη βρίζετε τον γονιό-δράστη.
(γ) Μην αρνείστε στα παιδιά αυτά που ακούν, βλέπουν και νιώθουν.
(δ) Δε θα πρέπει ο γονιός-θύμα να χρησιμοποιεί τα παιδιά ως εκμυστηρευτές του πόνου του και να στηριχτεί σε αυτά για συντροφιά και παρηγοριά.

3. Παιδική σεξουαλική κακοποίηση

● Ένα στα 10 παιδιά κακοποιούνται σεξουαλικά σε σοβαρή μορφή και τα 3/4 δε θα μιλήσουν ποτέ κατά την παιδική τους ηλικία γι’ αυτό (βλ. Stop It Now!). Η σεξουαλική κακοποίηση προκαλεί τερά­στιο σωματικό και ψυχικό πόνο στα παιδιά, που τα ακολουθεί για μια ζωή.

● Η πλειοψηφία των δραστών είναι από το οικογενειακό ή κοινωνικό περιβάλλον των παιδιών.

● Η παιδική σεξουαλική κακοποίηση περιλαμβάνει δραστηριότητες με ή χωρίς άγγιγμα, όπως το να δείχνει κανείς πορνογραφία σε ένα παιδί.

● Τα παιδιά-θύματα εμφανίζουν ακατάλληλη σεξουαλική δραστηριότητα με παιχνίδια, εφιάλτες, α­πόσυρση, μυστικοπάθεια, παλινδρόμηση σε προγενέστερες συμπεριφορές (π.χ. ενούρηση τη νύ­χτα), ανεξήγητο φόβο συγκεκριμένων τοποθεσιών ή ατόμων, μιλούν για ένα καινούργιο μεγαλύτερο φίλο και κατέχουν αδικαιολόγητα δώρα ή χρήματα, έχουν πόνο ή μώλωπες στη στοματική ή γεννη­τική περιοχή, σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα, εγκυμοσύνη.

ΔΙΔΑΞΤΕ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ:
(α) Κανείς, ακόμη και κάποιος που αγαπούν, δε θα πρέπει να τους ζητήσει να κρατήσουν μυστικό για φιλιά, αγγίγματα, αγκαλιές.
(β) Δεν είναι ποτέ φταίξιμο του παιδιού αν κάποιος τα κακοποιήσει.
(γ) Αν κάποιος τα αγγίξει με τρόπο που τα φοβίζει ή τα μπερδεύει, πρέπει να σας το πουν.
(δ) Δε θα θυμώσετε αν σας το πουν.

4. Κίνδυνοι στο διαδίκτυο

● Στο διαδίκτυο κυκλοφορούν παράνομα εικόνες παιδικής πορνογραφίας. Σε αυτές παιδιά κακοποι­ούνται βάναυσα, ενώ οι παραγωγοί-διακινητές είναι συνήθως μορφωμένοι οικογενειάρχες υπεράνω κάθε υποψίας. Η θέαση των εικόνων συντηρεί το κύκλωμα της παιδικής πορνογραφίας και ενισχύει τις παιδοφιλικές τάσεις του χρήστη. Πολλοί παιδόφιλοι χρησιμοποιούν το διαδίκτυο για να γνωρί­σουν παιδιά, μέσω των chat rooms, στα οποία παρουσιάζονται ως συνομήλικοι. Γίνονται σιγά σιγά φίλοι τους, τα απομακρύνουν από την οικογένεια, εισάγουν συζητήσεις σεξουαλικού περιεχομένου, τους στέλνουν χρήματα και δώρα και τέλος κανονίζουν συνάντηση μαζί τους σε ερημικές τοποθεσί­ες, όπου και τα κακοποιούν.

● Οι γονείς πρέπει να φροντίζουν ο υπολογιστής να βρίσκεται σε κοινή θέα στο σαλόνι και να ελέγ­χουν αν το παιδί περνά πολλές ώρες σε αυτόν, αν δέχεται χρήματα, δώρα, υπεραστικές κλήσεις α­πό άγνωστο, αν κρύβει πορνογραφία στον υπολογιστή, αν μπαίνει στο διαδίκτυο χρησιμοποιώντας λογαριασμό άλλου ατόμου. Πρέπει να μιλήσουν στο παιδί για τους κινδύνους, να επιθεωρούν τι πε­ριέχει ο υπολογιστής και το e-mail του παιδιού, να χρησιμοποιούν φίλτρα γονεϊκού ελέγχου.

● Τα παιδιά δεν πρέπει ποτέ να δίνουν φωτογραφίες τους, όνομα, διεύθυνση σπιτιού και σχολείου και να μην κανονίζουν ποτέ συνάντηση πρόσωπο με πρόσωπο με κάποιον που γνώρισαν στο διαδί­κτυο.

5. Συναισθηματική κακοποίηση

● Οι συνεχείς κριτικές, οι βρισιές, οι κοροϊδίες, τα υποτιμητικά σχόλια, η απόρριψη, τα πειράγμα­τα, οι παράλογες και υπερβολικές απαιτήσεις είναι επιθέσεις στην αξία του παιδιού και στην υγιή του ανάπτυξη.

● Η απουσία στοργής κι επαίνου, η ψυχρότητα, η αδιαφορία για το παιδί, η επίμονη προτίμηση για το αδερφάκι κακοποιούν επίσης το παιδί συναισθηματικά.

● Τα παιδιά μπορούν να παρουσιάσουν κατάθλιψη, επιθετικότητα, διαταραχές στον ύπνο και την τροφή, φοβίες, καθυστέρηση στη συναισθηματική ανάπτυξη, υπερβολική ντροπαλότητα, απομόνω­ση, αυτοκαταστροφικότητα.

● Οι γονείς έχουν συνήθως κι εκείνοι κακοποιηθεί ως παιδιά κι επιτίθενται στο παιδί για να ανακου­φιστούν από το μίσος που νιώθουν οι ίδιοι μέσα τους. Συχνά δεν έχουν επίγνωση της ζημιάς και του πόνου που προκαλείται στο παιδί, το οποίο, μεγαλώνοντας, θα φερθεί αντίστοιχα ως γονιός, διαιω­νίζοντας έτσι τον κύκλο της κακοποίησης.

6. Σωματική κακοποίηση

● Περιλαμβάνει τη σωματική τιμωρία, δυνατά χτυπήματα με το χέρι ή αντικείμενα, καψίματα, δα­γκώματα, στραγγαλισμό, με αποτέλεσμα εκδορές, μελανιές, σπασμένα κόκαλα, παραμόρφωση, μόνιμη βλάβη ή απώλεια οργάνων και θάνατο.

● Τα σημάδια στο παιδί είναι δαγκωματιές, ασυνήθιστες μελανιές, εγκαύματα, θλάσεις σε ασυνή­θιστα σημεία, μώλωπες σε διαφορετικές φάσεις ίασης.

● Το παιδί ως αποτέλεσμα αποφεύγει την επαφή με τους άλλους, φοράει ασυνήθιστα μακριά ρού­χα, για να κρύβει τα σημάδια, δίνει απίθανες δικαιολογίες για τα σημάδια του, φοβάται τους γονείς του, δε θέλει να γυρίσει σπίτι από το σχολείο, δεν υπερασπίζεται τον εαυτό του, παραπονιέται ότι πονάει όταν το αγγίζουν ή όταν κινείται.

● Οι γονείς το πηγαίνουν σε διαφορετικούς γιατρούς κάθε φορά.

● Η σωματική τιμωρία έχει αποδειχθεί ένας αναποτελεσματικός τρόπος διαπαιδαγώγησης και σε πολλές χώρες απαγορεύεται.

7. Κατάχρηση ουσιών στους γονείς

● Η κατάχρηση αλκοόλ και ναρκωτικών από τους γονείς οδηγεί σε αυξημένες πιθανότητες παραμέ­λησης και κακοποίησης των παιδιών.

● Η κατάχρηση οδηγεί τους γονείς σε ασταθή και απρόβλεπτη συμπεριφορά, σε απώλεια ελέγχου, σε έλλειψη ορίων στο παιδί, σε πολύ σκληρές τιμωρίες, σε απουσία του γονιού, απώλεια επικοινω­νίας, κοινωνική απομόνωση της οικογένειας.

● Η χρήση ναρκωτικών και αλκοόλ εντείνει την επιθετικότητα και εξαφανίζει τις αναστολές για τη χρήση βίας. Επίσης μειώνει τις ενοχές μετά την κακοποίηση. Έτσι δημιουργείται ένας φαύλος κύ­κλος: αλκοόλ-βία-ενοχές-αλκοόλ-περισσότερη βία.

● Ο μη-χρήστης γονιός έχει όλη την ευθύνη της οικογένειας κι ίσως παραμελεί τα παιδιά του ή ξε­σπά πάνω τους.

● Το έμβρυο είναι ιδιαίτερα ευάλωτο, αν η μητέρα χρησιμοποιεί ουσίες. Αν ο πατέρας είναι χρήστης υπάρχουν μεγαλύτερες πιθανότητες άσκησης βίας στην έγκυο μητέρα και αποβολής.


► ΠΗΓΗ: www.mentoras.org

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου